کاربرد روشهای اکتشافی رسوب آب راهه ای و کانی سنگین در ارزیابی پتانسیل کانی‌ سازی بازالت های سلطان میدان (شمال شاهرود)

زمین شناسی اقتصادی

مقاله 4، دوره 4، شماره 2 - شماره پیاپی 7، آذر 1391، صفحه 257-269   

نوع مقاله: علمی- پژوهشی

شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/econg.v4i2.16495

نویسندگان

مهدی هاشمی گهرویی^{* 1}؛ بهنام شفیعی بافتی¹؛ غلامحسین شمعانیان¹؛ حسین تقی زاده²

¹گلستان

²امور اکتشافات و مهندسی توسعه، شرکت ملی صنایع مس ایران، تهران، ایران

چکیده

به منظور ارزیابی پتانسیل کانه زایی مس و دیگر عناصر همراه در تشکیلات بازالتی سلطان میدان واقع در شمال شاهرود، روش رسوب آب راهه ای و کانی سنگین مورد استفاده قرار گرفت. به این منظور، تعداد 68 نمونه رسوب آب راهه ای (اندازه ذرات 80- مش) و 6 عدد نمونه کانی سنگین (اندازه ذرات 20- مش) از شبکه نمونه‌برداری بهینه برداشت گردید. نمونه های رسوب آب راهه ای برای عناصر مس، سرب، روی، کبالت، منگنز، آهن و نیکل تجزیه شدند. پردازش آماری داده‌های زمین‌شیمیایی منجر به شناسایی عناصر با مقادیر غیر‌عادی، تفکیک مقادیر غیر‌عادی از مقادیر زمینه و همچنین روابط بین عناصر شد. در بین عناصر، مس و نیکل دارای نمونه های با ناهنجاری درجه یک و قوی بودند. روابط بین عناصر نشان داد که آهن، سرب و روی با یکدیگر و با عناصر کبالت و منگنز همبستگی مثبت قوی (r≥0.5) نشان داده اند. مطالعه نمونه های کانی سنگین، وجود کانیهای مگنتیت، هماتیت، گوتیت، لیمونیت، پیریت، پیریت اکسید شده، اُخری، باریت، آپاتیت، روتیل، زیرکن، نیگرین، آناتاز، اسفن، لوکوکسن، طلا و کانیهای سیلیکاته فرومنیزین را نشان داد. پردازش آماری داده های مربوط به نمونه های کانی سنگین، ارتباط معنی‌داری را بین کانی‌سازی طلا و تیتانیوم با اکسیدهای آهن نشان داد. نتایج حاصل از پردازش داده‌های زمین‌شیمیایی و تلفیق آنها با نتایج حاصل از الگوی توزیع شکستگیها در منطقه مورد مطالعه انطباق خوب ناهنجاریهای زمین‌شیمیایی بر مناطق با تراکم شکستگی را نشان داد که بر این اساس مناطق امید‌بخش برای کانه زایی مس و تیتانیوم شناسایی و جهت انجام اکتشافات بیشتر پیشنهاد می شوند.

کلیدواژه‌ها

اکتشاف زمین‌ شیمیایی؛ رسوب آب راهه ای؛ کانی سنگین؛ ضریب خط وارگی تصویری؛ بازالت های سلطان میدان؛ شمال شاهرود

مراجع