تاثیر کود نیتروژنی و تراکم باقلا در تناوب بر کارایی مصرف نیتروژن ذرت SC201 در سیستم بدون شخم

پژوهشهای زراعی ایران

دوره 19، شماره 3 - شماره پیاپی 63، پاییز 1400، صفحه 299-309   

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/jcesc.2021.70506.1050

نویسندگان

علی عبادی^{* 2}؛ سعید خماری²؛ مسعود هاشمی³؛

¹دانشجوی دکتری زراعت، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران

²گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران

³گروه علوم خاک، فیزیولوژی گیاهان زراعی، دانشگاه ماساچوست، آمریکا

چکیده

دستیابی همزمان به امنیت غذایی و پایداری محیط‌زیست یک چالش بزرگ جهانی است. بنابراین، استفاده از سیستم‌های کشاورزی حفاظتی برای دستیابی به این هدف ضروری به نظر می‌رسد. از این‌رو یک آزمایش مزرعه‌ای طی دو سال زراعی (1397-1396 و 1398-1397) به‌صورت فاکتوریل دو عاملی بر پایه طرح بلوک کامل تصادفی با سه تکرار در مزرعه دانشکده کشاورزی دانشگاه محقق اردبیلی اجرا شد. تیمارهای آزمایشی شامل تراکم‌های مختلف بوته در باقلا (25، 35، 40 و 80 بوته در متر مربع) و مقادیر مختلف نیتروژن معدنی بر پایه کود اوره در ذرت علوفه‌ای (0، 100، 200 و 300 کیلوگرم در هکتار) بود. نتایج نشان داد که تراکم بوته باقلا بر تلاش زادآوری، عملکرد تر و خشک دانه، درصد نیتروژن و پروتئین خام موجود در دانه، عملکرد پروتئین و شاخص برداشت پروتئین دانه باقلا معنی‌دار P<(0.01) بود. بیشترین عملکرد دانه باقلا از تراکم‌های 80 و 40 بوته در مترمربع به‌ترتیب با میانگین 76/3 و 65/3 تن در هکتار به‌دست آمد. همچنین اثرات متقابل مقادیر مختلف کاربرد نیتروژن معدنی و تراکم‌های مختلف بوته باقلا بر تولید ماده‌ی خشک، کارایی مصرف نیتروژن و کارایی تولید ذرت علوفه‌ای تاثیر معنی‌داریP<(0.01)  داشت. بیشترین میزان ماده‌ی خشک در ذرت علوفه‌ای با میانگین 6/15 تن در هکتار از تیمار 200 کیلوگرم نیتروژن معدنی در هکتار و تراکم 40 بوته در مترمربع باقلا حاصل شد. به‌طور کلی نتایج حاصل از این آزمایش نشان داد که قرارگیری باقلا در تناوب با ذرت می‌تواند یک روش جایگزینی مناسب برای سیستم تک کشتی ذرت با مقادیر بالای مصرف کود نیتروژنه باشد.

کلیدواژه‌ها

بقولات؛ عملکرد پروتئین دانه؛ کشاورزی پایدار؛ کود شیمیایی

مراجع