از سوبژکتویسم کانت تا پرسپکتویسم نیچه | ||
| جستارهایی در فلسفه و کلام | ||
| مقاله 8، دوره 52، شماره 2 - شماره پیاپی 105، آذر 1399، صفحه 167-180 اصل مقاله (423.91 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/epk.2022.42733.0 | ||
| نویسندگان | ||
| فاطمه عابدی* 1؛ جهانگیر مسعودی2 | ||
| 1دانشآموخته کارشناسی ارشد دانشگاه فردوسی مشهد | ||
| 2استاد دانشگاه فردوسی مشهد | ||
| چکیده | ||
| در این مقاله سعی بر آن است تا ابتدا با طرح و فهم مدرنیسم و نگاه سوبژکتیویسم در کانت (به عنوان نمایندۀ مدرنیته) در بحث شناخت و سپس گذار آن به پسامدرنیسم و طرح دیدگاه منظرگرایی در نیچه (به عنوان یکی از مؤسسان پست مدرنیسم) به این نکته مهم و حائز اهمیت اشاره نماییم که هر دو دیدگاه به لحاظ استفاده از نقش فاعل شناسا در عمل شناخت و دریافت حقیقت در مسیری همسو با یکدیگر قرار دارند. هر چند عمل فاعل شناسا در ایدهآلیسم عقلگرای کانتی (که بر مبنای یکسانسازی عقل نزد همه انسانها استوار است و این خود ایدهای ارسطویی است) به نظریه شناخت مطلق؛ هم در نقد عقل نظری و هم در نقد عقل عملی منجر میشود، اما در نیچه، از دل همان فاعل شناسا و با نگرش منظرگرایی، به نسبیت و پلورالیسم خواهیم رسید. این بدین معنا است که در فلسفۀ نیچه، منظر و خاستگاه اندیشه در هر سوژه، سازندۀ شناختهای متکثر این سوژهها است و مهمترین مصالح تشکیلدهندۀ این منظرها، ارادۀ قدرت است که قانون طبیعی و وجودی هر موجود، از جمله فاعل شناسای انسانی است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| کانت؛ نیچه؛ سوبژکتیویسم؛ ایدهآلیسم؛ پلورالیسم؛ پرسپکتیویسم | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 3,760 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 3,069 |
||