شناسایی و پهنهبندی نقاط داغ آلاینده دی اکسید نیتروژن هوای مشهد | ||
| جغرافیاوتوسعه ناحیه ای | ||
| مقاله 12، دوره 19، شماره 2 - شماره پیاپی 37، مهر 1400، صفحه 381-359 اصل مقاله (1.32 M) | ||
| نوع مقاله: مطالعه موردی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/jgrd.2022.71862.1059 | ||
| نویسندگان | ||
| رضا اسماعیلی* 1؛ محمد پذیرا2 | ||
| 1دکتری آب و هواشناسی، معاونت محیطزیست و خدمات شهری شهرداری مشهد، ایران | ||
| 2کارشناس ارشد بهداشت محیط، معاونت محیطزیست و خدمات شهری شهرداری مشهد، ایران | ||
| چکیده | ||
| دی اکسید نیتروژن (NO2) یکی از آلایندههای معیارهوا محسوب میشود که علاوهبر اثرات سوء بهداشتی، پیشنیاز تشکیل ترکیبات خطرناک جوی نیز است. در پژوهش حاضر براساس 84 نقشه ماهانه که از حداکثر تعداد ایستگاههای کیفیت هوا با طولانیترین دوره آماری ممکن ترسیم شده است، چهار نقشه فصلی پراکنش این آلاینده برای مشهد تهیه شد. سپس با استفاده از شاخص آماری گتیس-ارد-جی (Getis –Ord-Gi) نقاط داغ روی نقشههای فصلی شناسایی شد. در ادامه با استفاده از تحلیل خوشهای سلسلهمراتبی، پهنهبندی نواحی همگن NO2 شهر مشهد به دست آورده شد. طبق نتایج بهدستآمده، الگوی مکانی تشکیل هسته نقاط داغ در تمامی فصول مشابه با هم است و اکثر مناطق شرق و شمال شرق مشهد کانون غلظتهای زیاد این آلاینده است. از لحاظ غلظت NO2 سطح شهر مشهد را میتوان به سه پهنه یا منطقه همگن تفکیک کرد. منطقه 1 با غلظت متوسط، 24 درصد از مساحت شهر را در نواحی جنوب و جنوب غربی مشهد در برگرفته است. منطقه 2 دارای کمترین غلظت بوده و نیمی از مساحت شهر (50 درصد) که عمدتاً منطبق بر نیمه غربی است، در این پهنه قرار دارد و پهنه 3 یا منطقه دارای غلظت زیاد، مناطقی از شرق و شمال شرق مشهد را در بر میگیرد. در واکاوی دلایل غلظت زیاد در پهنه 3، میتوان به مواردی همچون تراکم بیشتر جمعیت نسبت به مناطق دیگر، ضعف زیرساختهای شبکه حمل و نقل شهری، بافت فرسوده شهری، وسایل نقلیه موتوری غالباً مستهلک و دودزا، مجاورت با واحدهای تولیدی و صنعتی حاشیه شهر اشاره کرد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| دی اکسید نیتروژن؛ مشهد؛ نقاط داغ؛ پهنهبندی؛ شاخص گتیس-ارد-جی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,719 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,340 |
||