بررسی قاعده‌ی فقهی، کلامی «عدم مؤاخذه و مسئولیت فرد در قبال عملکرد دیگری» | ||
| فقه و اصول (Fiqh va uṣūl) | ||
| مقاله 1، دوره 45، شماره 2 - شماره پیاپی 93، تابستان 1392، صفحه 9-33 اصل مقاله (292.46 K) | ||
| نوع مقاله: پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/fiqh.v0i0.9340 | ||
| نویسندگان | ||
| جواد ایروانی* 1؛ رضا حق پناه2 | ||
| 1استادیار دانشگاه علوم اسلامی رضوی | ||
| 2عضو هیئت علمی دانشگاه علوم اسلامی رضوی | ||
| چکیده | ||
| یکی از قواعد فقهی، کلامی مهم که در متون فقهی کمتر مورد توجه قرار گرفته، قاعده‌ی «مؤاخذه نکردن فرد به گناه غیر و بی‌مسئولیتی فرد در قبال عملکرد افراد» است که در آیه «لاتَزِِرُ وازرَةٌ وِزرَ اُخری» تجلّی می‌یابد. بر اساس این قاعده، که شامل امور دنیوی و اخروی می شود، هیچ حکم فقهی نباید مسئولیت عملکرد فردی را بر عهده‌ی دیگران نهد. با آن که برخی فقیهان به طور پراکنده در استنباط احکام به این قاعده استناد کرده اند، لیک احکامی فقهی نیز در مخالفت با آن مشاهده می-گردد. از جمله: احکام فقهی فرزندان کفار و زنازاده و سرنوشت اخروی آنان به تبع پدر و مادر، و عذاب شدن میت به سبب گریه خویشان او، که در این نوشتار مورد بررسی قرار گرفته است. چنانکه نقش این قاعده در نقد محتوایی روایات نیز تحلیل شده است. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| عدالت الهی؛ مسئولیت حقوقی و کیفری؛ عقوبت گناه | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 2,746 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,120 |
||