دلیل عقل و جایگاه آن در سیره فقهی محقق اردبیلی | ||
| فقه و اصول (Fiqh va uṣūl) | ||
| مقاله 6، دوره 45، شماره 4 - شماره پیاپی 95، زمستان 1392، صفحه 105-124 اصل مقاله (219.84 K) | ||
| نوع مقاله: پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/fiqh.v0i0.11451 | ||
| نویسندگان | ||
| سید محمد موسی مطلبی* 1؛ حسن جمشیدی2 | ||
| 1عضو هیئت علمی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات اجتماعی جهاد دانشگاهی | ||
| 2پژوهشگر جهاد دانشگاهی مشهد | ||
| چکیده | ||
| با توجه به اهمیت دلیل عقل در استنباط احکام شرعی به ویژه در مسائل نو، بررسی آثار فقها در استفاده از دلیل عقل به استفاده بهتر از دلیل عقل کمک میکند. بررسی سیره فقهی محقق اردبیلی به عنوان فقیهی مؤثر در تکامل فقه در اثبات این مسأله درخور و شایسته است. بدین منظور بررسی متون فقهی استدلالی و اصولی وی بر اساس روش تحلیل محتوی انجام شده و یکایک فتاوای وی مورد بررسی قرار گرفته است. نتیجه تحقیق نشان میدهد محقق اردبیلی از عقل استفادههای زیادی کرده و معانی مختلفی را از آن اراده کرده است. بیشترین آن درک عقل در تشخیص حدود حکم و شرایط آن است. وی از تحلیل عقلی در تفسیر قرآن بهره زیادی برده است. او همچنین تحلیل عقلی قرآن را در استنباط احکام به کار میگیرد. محقق اردبیلی بر این باور است که عقل میتواند حسن و قبح را درک و به دنبال آن حکم الزامی عقلی صادر کند. وی گاه دلیل عقل را در کنار سایر ادله و همعرض آنها نیز به کار میبرد. وی دلیل عقلی را در اثبات اصل عملی استصحاب اصالةالاباحه به کار برده است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| دلیل عقل؛ عقل در فقه؛ جایگاه دلیل عقل؛ محقق اردبیلی؛ تحلیل عقلی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 3,273 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 4,562 |
||