جستاری در روششناسی حرمت تکلیفی معاملات ممنوعه از دیدگاه امام خمینی | ||
| فقه و اصول (Fiqh va uṣūl) | ||
| مقاله 2، دوره 47، شماره 3 - شماره پیاپی 102، پاییز 1394، صفحه 89-108 اصل مقاله (194.71 K) | ||
| نوع مقاله: پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/fiqh.v47i22.33257 | ||
| نویسندگان | ||
| مجید رضا شیخی نصرآبادی* 1؛ محمد مهدی یزدانی2 | ||
| 1دانشجوی دکتری فقه خصوصی دانشگاه علوم اسلامی رضوی | ||
| 2عضو هیئت علمی دانشگاه علوم اسلامی رضوی | ||
| چکیده | ||
| چگونگی برخورد نهی تحریمی به پیکر معاملات، معمای دشوار مکاسب محرمه است، برخی آن را چون نسیمی پاییزی قلمداد میکنند؛ که رونق بازار این معاملات را خزان کند، برخی دیگر، برخورد نهی تحریمی با معامله را چون برخورد دو مادهی شیمیایی دانند که با ماده دیگر آمیخته گردد و ماده سومی پدید آید و برخی نیز این برخورد را بسان بمبی دانسته که به بن بنایی برخورده و یکسره آن را در هم ریزد و اجزایش را متلاشی کند. روششناسیِ شناسایِی حرمتِ معاملاتِ ناروا، گامی نخست و کلیدی در مطالعه مکاسب محرمه است و از جمله آن، شناخت موضوع حرمت معاملات ممنوعه است. از یک سو فقیهان بر این باورند که؛ اعمال حقوقی ممنوعهای، بسان معامله شراب، داد و ستد ربوی، باطل است و انتقال ملکیت تحقق نیافته است؛ از سوی دگر؛ اغلب فقها بر این باورند که حرمت تکلیفی اینگونه اعمال حقوقی، حرمتی خاص و مستقل است، گرهگاه مسأله اینست که؛ مشخص نیست معاملهای که باطل است و در حقیقت رخ نداده، کجای آن حرام است؟ بهویژه با علم به اینکه به باور برخی صِرف بده و بستان خالی، فاقد حرمت تکلیفی است. در این نگاشته در پی طرح دیدگاه فقیهان و نقد و تحلیل آنها، در مجالی به گردآوری اعمال حقوقی منهیعنه پرداخته وسعی بر آنست که روش شناسی صحیح، شناسایی حرمت استقلالی و غیر استقلالی با تکیه به آیات قرآن استخراج گردد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| معاملات حرام؛ حکم وضعی؛ نهی تحریمی؛ فساد معامله | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 2,296 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,517 |
||