بررسی مقاومت ژنوتیپ‌‌‌‌‌های باقلا به بیماری لکه‌شکلاتی (Botrytis fabae Sard.) در منطقه گرگان

پژوهش‌های حبوبات ایران

مقاله 7، دوره 5، شماره 1، 1393، صفحه 139-150   

نوع مقاله: مقالات پژوهشی

شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/ijpr.v1393i1.46244

نویسندگان

فاطمه شیخ^* ؛ حمید دهقانی

دانشکده کشاورزی دانشگاه تربیت مدرس

چکیده

بیماری‌های قارچی نظیر بیماری لکه‌شکلاتی (Botrytis fabae sard)یکی از مهم‌ترین بیماری‌های گیاه باقلا (Vicia faba L.) در مناطق مرطوب می‌باشد که منجر به کاهش عملکرد باقلا می‌شود. این تحقیق با هدف بررسی مقاومت مزرعه‌ای ژنوتیپ‌های باقلا شامل 35لاین به همراه رقم شاهد حساس ILB 365 و شاهد محلی (برکت) در برابر بیماری لکه‌شکلاتی در ایستگاه تحقیقات کشاورزی گرگان انجام شد. نتایج تجزیه واریانس حاکی از اختلاف ژنوتیپ‌ها از نظر عملکرد، اجزای عملکرد و صفات مرتبط با مقاومت به بیماری در سطح احتمال یک‌درصد بود. بالاترین عملکرد دانه، ارتفاع بوته و وزن100دانه به رقم برکت تعلق داشت و ژنوتیپ‌های FLIP03-35FB، FLIP03-58FB و
FLIP03-33FB در رتبه‌های بعد قرار گرفتند. به‌‌منظور بررسی واکنش ارقام نسبت به لکه‌شکلاتی، میزان وقوع و شدت بیماری در فاصله‌های زمانی مشخص از ظهور علایم پیشرفت بیماری تا زمان برداشت اندازه‌گیری و بر این اساس، منحنی پیشرفت بیماری رسم و با استفاده از آن، متغیرهای AUDPC، rAUDPC و sAUDPC محاسبه شدند. با توجه به نتایج حاصل از تجزیه واریانس، مقایسه میانگین و تجزیه کلاستر بر اساس مقادیر AUDPC وrAUDPC ، تفاوت معنی‌داری بین ژنوتیپ‌های مورد بررسی و عکس‌العمل آن‌ها نسبت به بیماری وجود داشت. ژنوتیپ‌های ILB 365،
FLIP03-57FB، FLIP03-43FB و FLIP03-59FB حساس و ژنوتیپ‌های Icarus، FLIP03-29FB،
FLIP03-30FB، FLIP03-34FB و FLIP03-52FB با دارابودن کمترین مقادیر AUDPC مقاوم تشخیص داده شدند.

کلیدواژه‌ها

تجزیه کلاستر؛ سطح زیر منحنی پیشرفت بیماری(AUDPC)؛ شدت بیماری؛ عملکرد

مراجع