مطالعه کانه‌ زایی سولفیدی در سنگهای اولترامافیک مجموعه افیولیتی فاریاب، جنوب کرمان

زمین شناسی اقتصادی

مقاله 4، دوره 7، شماره 2 - شماره پیاپی 13، دی 1394، صفحه 259-276   

نوع مقاله: علمی- پژوهشی

شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/econg.v7i2.35550

نویسندگان

محمد علی رجب زاده^* ؛ فاطمه آل سعدی

شیراز

چکیده

مجموعه افیولیتی فاریاب در 140 کیلومتری شمال شرق بندرعباس در جنوب غرب زون مکران واقع شده است. این افیولیت از نظر ماهیت سنگ شناسی به دو بخش ماگمایی شمالی و دیرگداز جنوبی حاصل از سنگهای باقی مانده از ذوب‌بخشی گوشته فوقانی قابل تقسیم است. کانه زایی محدود سولفیدی در افقهای مختلف سنگ شناسی بخش شمالی صورت گرفته است. مطالعات پتروگرافی نشانگر ایجاد کانیهای سولفیدی در دو نسل می باشد. در نسل اول، کانیهای اولیه ماگمایی به‌صورت بی شکل با بافت افشان و به شکل بین‌دانه‌ای و در نسل دوم، کانیهای ثانویه در اثر عملکرد سیال گرمابی به شکل رگه‌چه ای در امتداد شکستگیهای سنگهای سیلیکاتی به‌وجود آمده اند. کانیهای سولفیدی اولیه از نوع پیروتیت، پنتلاندیت و کانیهای سولفیدی ثانویه اغلب شامل دیژنیت و پیریت می-باشند اسپینل های کروم دار همراه در سنگهای اولترامافیک به دو صورت انتشاری و توده ای دیده می‌شوند. میزان Cr#[100*Cr/(Cr+Al)] در نوع انتشاری از72 تا 74 و در نوع توده ای بین 82 تا 85 در تغییر است. همچنین میزان Mg#[100*Mg/(Mg+Fe+2)] به‌ ترتیب برای نوع انتشاری بین 29 تا 33 و برای نوع توده ای بین 53 تا 58 است. این ترکیب شیمیایی متناسب با اسپینل های کروم داری هستند که از ماگمای بونینیتی در جایگاه زمین ساختی فوق فرورانش شکل می گیرند. کانیهای سیلیکاتی سنگهای میزبان اغلب از نوع کلینوپیروکسن (دیوپسید و اوژیت) با Fs3-4،En45-48 ،Wo47-50 اولیوین با 95-Fo92 و ارتوپیروکسن (انستاتیت تا برونزیت) باEn85-87 می‌باشند. سنگهای میزبان سولفید از نوع ورلیت و کلینوپیروکسنیت هستند. مطالعات پتروگرافی نشانگر افزایش میزان و اندازه کانیهای سولفیدی با ازدیاد میزان کانی کلینوپیروکسن در سنگ میزبان است.

کلیدواژه‌ها

سولفید؛ کانه زایی؛ سنگ اولترامافیک؛ افیولیت؛ فاریاب

مراجع