بررسی اکولوژیک الگوهای مختلف کشت مخلوط ردیفی گاوزبان اروپایی (Borago officinalis L.) و لوبیا (Phaseolus vulgaris L.)

بوم شناسی کشاورزی

مقاله 2، دوره 4، شماره 1 - شماره پیاپی 11، 1391، صفحه 1-11   

نوع مقاله: علمی - پژوهشی

شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/jag.v4i1.14951

نویسندگان

علیرضا کوچکی؛ جواد شباهنگ؛ سرور خرم دل^* ؛ افسانه امین غفوری

گروه زراعت، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

چکیده

بمنظور بررسی تعیین بهترین عرض نوار در کشت مخلوط لوبیا (Phaseolus vulgaris L.) و گاوزبان اروپایی (Borago officinalis L.) از نظر ویژگی های اکولوژیکی از جمله تنوّع، ترکیب و تراکم علف‌های هرز و حشرات و عملکرد، آزمایشی در سال زراعی 89-1388 در مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه فردوسی مشهد، در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با سه تکرار اجرا شد. تیمارهای آزمایش شامل چهار الگوی کشت مخلوط ردیفی (یک ردیف لوبیا و یک ردیف گاوزبان (1:1)، دو ردیف لوبیا و دو ردیف گاوزبان (2:2)، سه ردیف لوبیا و سه ردیف گاوزبان (3:3) و چهار ردیف لوبیا و چهار ردیف گاوزبان (4:4)) و کشت خالص دو گیاه بود. نتایج نشان داد که بیشترین عملکرد اقتصادی لوبیا و گاوزبان در کشت خالص به ترتیب با 46/4 و 12/0 تن در هکتار و کمترین مقدار آن در الگوی 4:4 به ترتیب با 30/2 و 05/0 تن در هکتار حاصل شد. با افزایش تنوّع، تراکم و وزن خشک علف‌های هرز بطور معنی داری تحت تأثیر قرار گرفت، بطوریکه تیمارهای مخلوط کمترین وزن خشک علف‌های هرز را داشتند. کمترین و بیشترین و تراکم و وزن خشک علف‌های هرز به ترتیب در الگوی 2:2 و کشت خالص لوبیا مشاهده شد. بیشترین جمعیّت شکارگرهای طبیعی در کشت مخلوط دو ردیف لوبیا+ دو ردیف گاوزبان با 3/20 درصد و بیشترین جمعیت آفات در کشت خالص لوبیا با 5/20 درصد از کل جمعیّت حشرات بدست آمد. بطور کلی نتایج نشان داد که کشت مخلوط ردیفی لوبیا با گاوزبان باعث افزایش نسبت برابری زمین شد، بطوریکه بالاترین نسبت در عرض نوار 2:2 (55/1) مشاهده شد.

کلیدواژه‌ها

تنوّع؛ شاخص شانون؛ علف هرز