مقابله با خشکیدگی جنگلهای زاگرس با رویکردهای جمع آوری آب باران و حفظ رطوبت خاک بهمنظور مدیریت پیامدهای محیط زیستی آن | ||
| جغرافیا و مخاطرات محیطی | ||
| مقاله 2، دوره 6، شماره 3 - شماره پیاپی 23، 1396، صفحه 125-141 اصل مقاله (1.03 M) | ||
| نوع مقاله: پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/geo.v6i2.60466 | ||
| نویسندگان | ||
| مسیب حشمتی* 1؛ محمد قیطوری2؛ مراد شیخویسی3؛ محمود عربخدری4؛ مجید حسینی4 | ||
| 1مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان کرمانشاه | ||
| 2سازمان تحقیقات و آموزش کشورزی | ||
| 3اداره کل منابع طبیعی کرمانشاه | ||
| 4پژوهشکده حفاظت خاک و آبخیزداری | ||
| چکیده | ||
| جنگلهای بلوط زاگرس نقش ارزندهای در تغذیه آبهای زیر زمینی، پایداری کشاورزی، حفاظت خاک و کنترل سیل دارند. بااینوجود، تغییرات اقلیمی از جمله کاهش بارش موجب خشکیدگی بخش قابل توجهی از این منابع ارزشمند شده است. هدف از اجرای این تحقیق یافتن رویکردهای مناسب سازگاری با تغییرات اقلیمی بهمنظور کاهش شدت خشکیدگی درختان جنگلی از طریق استحصال آب باران و ذخیره آن در خاک بود که در بخشی از جنگلهای استان کرمانشاه در قالب طرح آزمایشی بلوکهای کامل تصادفی انجام یافت. تیمارهای مورد آزمایش شامل بانکت+قرق، قرق، بانکت بدون قرق و شاهد با سه تکرار بودند. بانکتها بهطور منقطع و هلالی شکل بهطول 7 متر و فاصله تقریبی چهار متر به شکل زیگزاکی ایجاد شدند. نتایج این تحقیق نشان داد که اعمال تیمار بانکت+قرق بعد از سه سال، موجب کاهش خشکیدگی 37 پایه و احیای 19 پایه در هکتار (در مقایسه با تیمار شاهد) گردید (درمجموع 57 پایه). تیمار قرق گرچه موجب احیای پایههای خشکیده نگردید، اما موجب کاهش تشدید خشکیدگی به تعداد 38 پایه در هکتار گردید. تأثیر تیمار بانکت بدون قرق منجر به کاهش خشکیدگی به تعداد شش پایه در هکتار به دلیل عدم حفاظت و چرای دام شد. نهایتاً افزایش معنیدار کربن آلی خاک و بهبود جرم مخصوص ظاهری نیز بر اثر اعمال تیمارهای بانکت و قرق به دست آمد که بهنوبه خود منجر به افزایش ظرفیت ذخیره رطوبت خاک شدند. بر اساس نتایج این تحقیق، فائق آمدن بر خشکیدگی جنگلهای زاگرس مستلزم مدیریت مستقیم و جامع جنگلها با رویکردهایی مبتنی بر سازگاری با شرایط خشکسالی و حذف عوامل تخریب، بهویژه عوامل برهم زدن نیمرخ خاک مانند شخم و کاربرد ماشینآلات سنگین در عرصههای جنگلی است. اساس این رویکردها حفظ رطوبت خاک، سازگاری با شرایط خشکسالی، حذف عوامل تشدید خشکیدگی درختان جنگلی و تداوم پژوهشهای بیشتر است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| بانکت های هلالی؛ خشکیدگی بلوط؛ رویکردهای سازگاری؛ رطوبت خاک | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 3,576 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,773 |
||