مدل سازی آزمایشگاهی همزمانی شکست هیدرولیکی سد با ورود سیلاب سریع به مخزن

آب و خاک

مقاله 8، دوره 24، شماره 1، فروردین 1389   

نوع مقاله: مقالات پژوهشی

شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/jsw.v0i0.2922

نویسندگان

بهرام عباسی؛ کاظم اسماعیلی^* ؛ جلیل ابریشمی

دانشگاه فردوسی مشهد

چکیده

چکیده
پدیده شکست سد از جمله حوادثی است که بدلیل خطرات جانی برای بشر علیرغم پژوهش‌های فراوان هنوز بعنوان یکی از مباحث مهم و قابل توجه در زمینه‌های تحقیقات مهندسی مد نظر می‌باشد. پیش بینی شرایط بوجود آمده در مواقع بحرانی همچون وقوع سیل واحتمال همزمانی شکست سد، ضرورت بررسی‌های بیشتر را فراهم نموده است. در این پژوهش از طریق شبیه سازی آزمایشگاهی به بررسی اثر متقابل جریان همزمان سیلاب سریع و موج منفی حاصل از شکست سد در شرایط متفاوت ارتفاع ذخیره آب مخزن پرداخته شده است. همچنین تلاش شد تا اثر شیب و تأثیر حضور رسوبات در مخزن و تغییر دبی و زمان پایه سیلاب‌های ورودی مورد مطالعه قرار گیرد. به منظور برداشت پارامترهای هیدرولیکی همچون عمق جریان و سرعت حرکت موج و... با توجه به ماهیت غیر دائمی جریان برای ثبت نتایج از روش تصویر برداری بوسیله دو دوربین دیجیتال استفاده شده است. نتایج نشان داد با افزایش عمق اولیه ذخیره شده در مخزن و افزایش شیب کانال زمان تخلیه مخزن کاهش می‌یابد. از سوی دیگر وجود رسوبات در مخزن که همچون یک پله در مسیر جریان ایفای نقش می‌کنند سرعت حرکت موج مثبت به سمت پایین دست را افزایش می‌دهند. با افزایش زمان پایه و حداکثر دبی هیدروگراف ها، افزایش عمق در پایین دست سد پس از شکست مشاهده شد.

واژه های کلیدی: جریان غیر ماندگار ، شکست سد ، سیلاب ناگهانی ، شبیه سازی آزمایشگاه