تحلیلی انتقادی بر تأثیر فرهنگ ایران بر غزل مذکّر عربی | ||
| زبان و ادبیات عربی | ||
| مقاله 4، دوره 9، شماره 16، 1396، صفحه 245-272 اصل مقاله (712.86 K) | ||
| نوع مقاله: علمی - پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/jall.v8i16.42391 | ||
| نویسنده | ||
| ملیحه مقبلی* | ||
| دانشگاه فردوسی مشهد | ||
| چکیده | ||
| در این مقاله، درباره تأثیر فرهنگ و تمدن ایران بر غزل مذکر عربی بحث به میان میآید. عمده بحث مطرح شده در این مقاله به بیان نحوه تأثیرپذیری غزل مذکر عربی از فرهنگ و تمدن ایرانی اختصاص یافته است. ازآنجا که برخی، این نوع غزل را برگرفته از فرهنگ ایرانی میدانند، جستار حاضر با روش تحلیل محتوا و بر اساس مدارک موجود به بررسی انتقادی این مساله پرداخته و با استناد به شواهد، ضعیف بودن چنین ادعاهایی را اثبات کرده است. این مقاله گذشته از تبیین تأثیر اندک فرهنگ ایران بر غزل مذکر، بر آن است انعکاس برخی از مفاهیم و مضامین غزل مذکر عربی را بر غزل فارسی بیان کند و با تطبیق نمونههایی از آنها، تأثیرپذیری سخنسرایان پارسی را از غزل مذکر عربی نشان دهد. درنهایت با بررسی اشعار فارسی و عربی، این نتیجه حاصل میشود که مفاد اصلی توصیفات و مضمون آنها تقریباً یکسان است، اگرچه کلمات و طرز بیان متفاوت است. لذا این فرض تقویت میشود که تأثیر و اثر دو فرهنگ ایرانی و عربی گاه با گسترش دایره مفهومی و گاه بدون تصرف صورت پذیرفته است. هدف این پژوهش نگاهی به جریان شکلگیری و تحول چکامههای عاشقانه دوره عباسی و بررسی میزان تأثیر ایرانیان در رواج این نوع غزل است. شاید راه یافتن ایرانیان در دستگاه حکومت و دارا بودن سوابق متمدن ازیکطرف و نفوذ رجال ایرانی در دستگاههای دولتی و معاشرت خلفا با آنان از طرف دیگر و تلاش در جهت همرنگ شدن با مظاهر تمدن ایرانیان، از علل مهم این اظهارات باشد. ولیکن همانگونه که ملاحظه خواهیم دید، زمینه چنین تغییر و تحولی در میان اعراب به دلایل مختلف، مهیا و مساعد بوده و فرهنگ ایرانی یکی از عناصر مؤثر در این نوع غزل بوده است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| غزل مذکر؛ ادب عربی؛ ادبیات فارسی؛ فرهنگ؛ تأثیر | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 2,819 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,682 |
||