تبعیض در قصاص در فقه و حقوق موضوعه ایران

فقه و اصول (Fiqh va uṣūl)

مقاله 3، دوره 50، شماره 2 - شماره پیاپی 113، تابستان 1397، صفحه 65-82   

نوع مقاله: پژوهشی

شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/jfu.v50i2.46842

نویسندگان

ابوالفضل علیشاهی قلعه جوقی^{* 1}؛ فاطمه اکبریان²

¹دانشیار گروه الهیات دانشگاه یاسوج

²دانش آموخته کارشناسی ارشد دانشگاه یاسوج

چکیده

در فقه اسلامی برای احقاق حقوق قربانی و متهم در جرائم مربوط به نفس و عضو، شرایطی در نظر گرفته شده است پرسش این است که آیا امکان تبعیض در قصاص عضو وجود دارد به این معنا که مجنی علیه و یا ولی، نسبت به جانی، بخشی از قصاص را اجرا و بخشی دیگر را عفو یا مصالحه کند؟ در این مسئله سه دیدگاه فقهی وجود دارد: یک- تبعیض در قصاص کلاً پذیرفته شده است. دو- تبعیض در قصاص، تنها برای مرد قابل پذیرش است. سه- بر پایه قول به تفصیل در قطع چهار انگشت زن توسط مرد، زن می‌تواند دو انگشت مرد را به عنوان قصاص قطع کند و چیزی به عنوان مازاد بر دیه به مرد رد نمی‌کند، ولی وی نمی‌تواند سه انگشت مرد را قطع و یک انگشت را عفو کند. در این تحقیق با نقد دو دیدگاه اول و دوم، قول به تفصیل پذیرفته شده است.

کلیدواژه‌ها

قصاص؛ تبعیض در قصاص؛ اولیاء دم؛ عفو؛ رضایت جانی

مراجع