مطالعه اثر منابع کودی نیتروژن بر عملکرد علوفه شبدر برسیم (L. Trifolium alexandrinum) در کشت مخلوط افزایشی با ریحان (L. Ocimum basilicum) در شرایط اقلیمی کرج

بوم شناسی کشاورزی

مقاله 10، دوره 6، شماره 2 - شماره پیاپی 20، تابستان 1393، صفحه 290-300   

نوع مقاله: علمی - پژوهشی

شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/jag.v6i2.39369

نویسندگان

سارا صفی خانی¹؛ محمد رضا چائی چی^{* 1}؛ احمد علی پوربابائی²

¹گروه زراعت و اصلاح نباتات، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران، تهران، ایران

²گروه خاکشناسی کشاورزی دانشگاه تهران، تهران، ایران

چکیده

این آزمایش به منظور بررسی واکنش کشت مخلوط افزایشی شبدر برسیم (Trifolium alexandrinum L.) و ریحان (Ocimum basilicum L.) به سیستم‌های کوددهی در مزرعه آموزشی- پژوهشی پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران در سال زراعی1390 اجرا گردید. آزمایش به صورت کرت‌های خرد شده در قالب طرح پایه بلوک‌های کامل تصادفی در سه تکرار انجام شد.کرت‌های اصلی دربرگیرنده نوع کود در چهار سطح (شاهد، 100% کود شیمیایی نیتروژن، کود زیستی + 50% کود نیتروژن و کود زیستی) و کرت‌های فرعی دربرگیرنده تیمارهای کشت خالص ریحان با وجین، کشت خالص ریحان بدون وجین، کشت خالص شبدر با وجین، کشت خالص شبدر بدون وجین، کشت مخلوط شبدر برسیم100% + 100% ریحان، کشت مخلوط شبدر برسیم100% + 75% ریحان، کشت مخلوط شبدر برسیم 100% + 50% ریحان، کشت مخلوط شبدر برسیم 100% + 25% ریحان بودند. کود زیستی مورد استفاده شامل ازتوباکتر (Azotobacter sp.) + آزوسپیریلوم (Azosperilium sp.) + میکوریزا (Mycorrhiza sp.) + باسیلوس (Bacillus sp.) و ریزوبیوم (Rhizobium trefoli) بود. نتایج آزمایش نشان داد که بیشترین عملکرد ریحان (4223 کیلوگرم در هکتار) از تیمار کشت خالص ریحان با وجین در سطح کود تلفیقی و بیشترین عملکرد شبدر (4833 کیلو‌گرم در هکتار) در تیمار کشت خالص شبدر با وجین در سطح کود شیمیایی 100% بدست آمد. بیشترین عملکرد علوفه کل ریحان + شبدر در دو چین (3/5983 کیلوگرم در هکتار) از تیمار کشت مخلوط شبدر برسیم + 75% ریحان و کشت‌ مخلوط شبدر برسیم + 50% ریحان در سطح کود تلفیقی نیتروژن و کمترین مقدار آن (6/1927 کیلوگرم در هکتار) در تیمار کشت خالص شبدر برسیم بدون وجین در سطح تیمار کود زیستی به دست آمد. محاسبه و ارزیابی نسبت برابری زمین و میزان رقابت نشان داد که سیستم کشت شبدر برسیم + 75% ریحان و کشت مخلوط شبدر برسیم + 50% ریحان نسبت به سایر تیمار‌های کاشت برتری داشت، که این مسئله برتری کشت مخلوط را نسبت به کشت خالص نشان داد. بر اساس نتایج این آزمایش به نظر می‌رسد که استفاده از کودهای تلفیقی (کود زیستی+ 50% کود شیمیایی نیتروژن) می‌تواند جایگزین مناسبی برای کودهای شیمیایی نیتروژن باشد.

کلیدواژه‌ها

شدت رقابت؛ علوفه دارو؛ کود تلفیقی؛ کود زیستی؛ مجموع عملکرد نسبی

مراجع