عدم امکان فهم از دیدگاه میرزای قمی و گادامر (مطالعۀ تطبیقی) | ||
| فقه و اصول (Fiqh va uṣūl) | ||
| مقاله 7، دوره 53، شماره 1 - شماره پیاپی 124، بهار 1400، صفحه 158-141 اصل مقاله (713.91 K) | ||
| نوع مقاله: پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/jfu.v53i2.81588 | ||
| نویسندگان | ||
| محمدحسین مختاری1؛ حسین فولادی دارابی* 2؛ مجتبی رستمی کیا3 | ||
| 1دانشیار مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره) | ||
| 2دانشجوی دکتری فقه و مبانی حقوق اسلامی دانشگاه مذاهب اسلامی تهران | ||
| 3دانشجوی دکتری مدرسی معارف دانشگاه معارف اسلامی قم | ||
| چکیده | ||
| سمتوسوی مطالعات تفسیری و زبانشناختی در عصر حاضر و بهخصوص پس از چرخش زبانشناختی، با سنت گذشتۀ زبانشناسی در دانشهای همگن همچون اصول فقه و هرمنوتیک کلاسیک، تفاوتهایی پیدا کرده است. در این مقاله با نگاه تطبیقی، مسئلۀ «عدم امکان معرفت» به متون مقدس در دانش هرمنوتیک فلسفی (از زاویۀ دید گادامر) و علم اصول (از زاویۀ دید میرزای قمی) با تأکید بر مسئلۀ انسداد باب علم و معرفت بررسی شده است. در علم اصول با زوایۀ دید پیشگفته، با تأکید بر «قطع به خطابات قرآن برای صورت حضور در زمان نزول»، «عدم شباهت قرآن به نوشتارهای بشری»، «عدم تکلیف به مالایطاق»، «دور و قوس ظنون» و «تعین معنای مراد، نه تعین ظواهر کتاب» امکان علم و معرفت به قرآن را مورد شبهه قرار دادهاند؛ از سوی دیگر در دانش هرمنوتیک فلسفی با ارائۀ دلایلی همچون «دخالت پیشفرضها»، «فاصلۀ زمانی دازاین»، «فهم مؤلف متن»، «بازسازی گذشته و تجربۀ هرمنوتیکی»، «دور هرمنوتیکی و امتزاج افقها»، «اصل اطلاق» و «جدانبودن فهم از زبان» به گونۀ دیگری امکان معرفت را رد کردهاند. این مقاله کوشیده است در نگاهی سیستمی و نظامشناسانه، مبانی و علل این انکار را در سه حیطۀ «معناشناختی»، «عقلیفلسفی (هستیشناختی، معرفتشناختی، روششناختی)» و «تاریخی و زمینهشناختی» داوری و ارزیابی کند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| امکان معرفت؛ انسداد باب علم؛ انسداد باب علمی؛ هرمنوتیک؛ اصول فقه؛ مقصودین بالإفهام | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 2,690 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,916 |
||