مطالعه اثرات بیماری بلاست (Pyricularia oryzae) روی محصول برنج در شرایط مزرعه

پژوهش های حفاظت گیاهان ایران

مقاله 15، دوره 28، شماره 4 - شماره پیاپی 26، 1393، صفحه 547-554   

نوع مقاله: مقالات پژوهشی

شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/jpp.v28i4.25604

نویسندگان

فریدون پاداشت‌دهکایی^* ؛ ابراهیم دودابی‌نژاد؛ حسن پورفرهنگ؛ سمیه داریوش

مؤسسه تحقیقات برنج کشور، رشت

چکیده

بیماری بلاست برنج با عامل Pyricularia oryzae یک بیماری بالقوه خسارت‌زا در نواحی شمالی ایران به علت کشت ارقام محلی حساس و شرایط مناسب محسوب می‌شود. به منظور برآورد اثر بیماری بلاست بر کاهش محصول و اجزا عملکرد، آزمایشی در شرایط مزرعه و به صورت کشت آبی انجام شد. آنالیز اثرات بلاست روی برنج نشان داد که حداکثر خسارت محصول در تیمارهای محافظت نشده در مرحله رویشی، زایشی و هر دو مرحله رویشی و زایشی به ترتیب 72/4، 39/6 و 41/14 درصد بوده است. بلاست بند تأثیر بیش‌تری درکاهش وزن هزار دانه و تعداد دانه پر در هر خوشه و افزایش پوکی نسبت به بلاست گردن داشت. در تیمار محافظت نشده در مرحله رویشی همبستگی معنی‌داری بین خسارت محصول با درصد بلاست برگ (LB)5 و درصد بلاست گردن، گره و خوشه (NNPB)6 در هر دو سال‌های 1388 (00517/0 P. value=، 868/0 =R برای LB% و 00775/0 P. value=، 848/0 =R برای NNPB%) و 1390 (0211/0 P. value=، 785/0 =R برای LB% و 0169/0 P. value=، 801/0 =R برای NNPB%) وجود داشت. در این تیمار هم‌چنین همبستگی مثبت و معنی‌داری بین % LB و NNPB در سال‌های 1388 (00376/0 P. value=، 882/0 =R) و 1390 (0143/0 P. value=، 812/0 =R) مشاهده شد. در حالی‌که، در تیمار محافظت نشده در مرحله زایشی کاهش محصول فقط با % NNPB همبستگی مثبت و معنی‌داری داشت (0013/0 P. value=، 918/0 =R).

کلیدواژه‌ها

برنج؛ Pyricularia oryzae؛ خسارت محصول؛ تری‌سیکلازول

مراجع