تعیین دماهای کاردینال چمن سردسیری و دو گونه علف هرز غالب آن

علوم باغبانی

مقاله 3، دوره 31، شماره 3، 1396، صفحه 599-610   

نوع مقاله: مقالات پژوهشی

شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/jhorts4.v31i3.60317

نویسنده

مرجان دیانت^*

دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران

چکیده

واکنش جوانه‌زنی بذر دو گونه چمن فتان قرمز(Festuca rubra L.) و چچم دائمی(Lolium perenne L.) و دو گونه علف هرز غالب آنها هفت بند (Polygonum aviculare L.) و شیر تیغی (Sonchus oleraceus L.) به دماهای 2، 5، 10، 15، 20، 25، 30، 35، 40 و 45 درجه سانتیگراد در ژرمیناتور مورد بررسی قرار گرفت. آزمایش در قالب طرح کاملا تصادفی و با 4 تکرار انجام شد. جهت تعیین دماهای کاردینال (پایه، مطلوب و بیشینه) از مدل‌های رگرسیون غیر خطی (خطوط متقاطع، دندان مانند و چند جمله‌ای درجه 2) بین سرعت جوانه‌زنی و دماهای مختلف استفاده شد. نتایج حاصل از تجزیه واریانس نشان داد که درصد جوانه‌زنی و سرعت جوانه‌زنی در سطح یک درصد تحت تاثیر دما قرار گرفتند. مدل خطوط متقاطع در گونه های چچم دائمی، فتان قرمز و شیرتیغی و مدل دندان مانند در گونه هفت بند به خوبی سرعت جوانه‌زنی را نسبت به دما توصیف نمودند و با توجه به کمترین جذر میانگین مربعات خطاء و بیشترین ضریب تبیین بهترین برازش را برای جوانه‌زنی بذور مورد بررسی نشان دادند. دمای پایه، مطلوب و بیشینیه به ترتیب برای چچم دائمی 12/4، 66/24، 27/43 برای فتان قرمز 0/2، 86/24، 48/43 برای هفت بند 95/2، 94/19- 21/22، 97/44 و برای شیرتیغی 0/2، 77/17، 86/44 درجه سانتیگراد به دست آمد. گونه فتان قرمز به علت پایین‌تر بودن دمای پایه نسبت به چچم دائمی و علف های هرز زودتر جوانه زد بنابراین استفاده از چمن‌های اسپورتی که دارای نسبت بالاتری بذر فتان قرمز می‌باشند موجب می‌شود چمن بتواند سریعتر از گونه‌های هفت بند و شیرتیغی مستقر شده و در رقابت با علف های هرز پیروز باشد. با استفاده از نتایج این تحقیق می‌توان کارایی کنترل علف‌های هرز را در چمن بهبود بخشید.

کلیدواژه‌ها

چچم دائمی؛ درصد جوانه زنی بذر؛ سرعت جوانه زنی؛ فتان قرمز؛ مدل های رگرسیونی

مراجع