مطالعه عوامل مؤثر در شکار تله های فرمونی کرم گلوگاه انار، Ectomyelois ceratoniae Zeller

پژوهش های حفاظت گیاهان ایران

مقاله 5، دوره 30، شماره 3 - شماره پیاپی 33، پاییز 1395، صفحه 481-487   

نوع مقاله: مقالات پژوهشی

شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/jpp.v30i3.45250

نویسندگان

نوید ناصریان¹؛ حسین فرازمند^{* 2}؛ آرمان آوندفقیه²؛ رضا وفایی شوشتری¹

¹دانشگاه آزاد اسلامی، واحد اراک

²موسسه تحقیقات گیاه پزشکی کشور

چکیده

کرم گلوگاه انار، Ectomyelois ceratoniae Zeller (Lep.: Pyralidae)، مهمترین آفت باغ های انار در ایران است و تله های فرمونی یکی از ابزارهای مطمئن برای پایش جمعیت آن به شمار می‌روند. در این پژوهش، تأثیر عواملی مانند ارتفاع تله، نوع تله، رنگ تله، جهت نصب تله، دز پاسخ، دوام فرمون و میزبان گیاهی بر میزان شکار یک نوع تله‏ی فرمونی در قالب یک طرح بلوک کامل تصادفی با 4 تکرار، در استان لرستان مورد بررسی قرار گرفت. نتایج نشان دادند که تله دلتا، بهترین شکل تله با شکار روزانه 38/0 عدد شب پره نر بود. مقایسه ارتفاع تله‏ها نیز حاکی از مناسب تر بودن ارتفاع 5/1 متری بود، به طوری که این ارتفاع دارای بیشترین میانگین شکار روزانه (20/0 عدد شب پره نر) بود. بررسی رنگ و جهت نصب تله‏های فرمونی نشان داد که رنگ سفید، مناسب ترین رنگ و جهت جنوبی درختان، بهترین سمت نصب تله‏ها می باشد، به طوری که میانگین میزان شکار روزانه تله‏های سفید 28/0 عدد شب پره نر و میانگین شکار روزانه تله های نصب شده در جهت جنوبی درختان 25/0 عدد شب پره نر به دست آمد. با توجه به اطلاعات به دست آمده، مناسب ترین شرایط نصب تله های فرمونی سنتتیک کرم گلوگاه انار، تله‏های سفیدرنگ نوع دلتا و در ارتفاع 5/1 متری و روی پایه‏ چوبی می باشد. مناسب ترین تعداد پخش کننده شبه فرمون، دو عدد و بهترین دوره‏ی زمانی تعویض پخش کننده شبه-فرمون، دو هفته به دست آمد. این اطلاعات می توانند در پایش جمعیت کرم گلوگاه انار مورد استفاده قرار گیرند.

کلیدواژه‌ها

آفات انار؛ تله فرمونی؛ فرمون جنسی؛ ردیابی

مراجع