اثر محلول پاشی با غلظت های سالیسیلیک اسید و پوتریسین بر خصوصیات رشدی و عملکرد مرزه (Satureja hortensis L.)

پژوهشهای زراعی ایران

مقاله 4، دوره 14، شماره 1 - شماره پیاپی 41، بهار 1395، صفحه 73-85   

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/gsc.v14i1.33631

نویسندگان

عزیزه فرجی مهمانی¹؛ بهروز اسماعیل پور^{* 1}؛ فاطمه سفیدکن²؛ سرور خرم دل³

¹دانشگاه محقق اردبیلی

²مؤسسه تحقیقات مراتع و جنگل‌ها

³دانشگاه فردوسی مشهد

چکیده

این آزمایش با هدف بررسی عکس العمل خصوصیات مورفولوژیکی، فیزیولوژیکی و عملکرد اسانس گیاه دارویی مرزه نسبت به محلول‌پاشی با سالیسیلیک اسید و پوتریسین در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با سه تکرار در مزرعه مؤسسه تحقیقات جنگل ها و مراتع کشور، ایستگاه تحقیقات البرز کرج در سال زراعی 91-1390 انجام شد. تیمارها شامل سه غلظت 1، 2 و 3 میلی‌مولار بر لیتر سالیسیلیک اسید و چهار غلظت 50، 100، 150، 200 میلی گرم بر لیتر پوتریسین و شاهد بود. محلول پاشی برگی در سه مرحله ابتدای ساقه دهی، آغازش گل و گلدهی انجام شد. صفات مورد مطالعه شامل ارتفاع بوته و قطر تاج پوشش گیاهی، تعداد ساقه جانبی در بوته، وزن خشک اندام های هوایی و سرشاخه های گلدار در گیاه، تعداد برگ در گیاه، وزن و عملکرد برگ، سطح برگ، تعداد گل آذین، وزن خشک و عملکرد گل آذین، درصد وزنی و بازده اسانس و غلظت کلروفیل a، b و کل بودند. نتایج نشان داد که اثر محلول‌پاشی با سالیسیلیک اسید و پوتریسین بر شاخص های رشد و عملکرد اسانس معنی دار بود. بیشترین وزن خشک اندام هوایی (63/45 گرم در گیاه)، وزن خشک سرشاخه‌های گلدار با 63/32 گرم در گیاه در محلول‌پاشی با سه میلی‌مولار سالیسیلیک اسید بود. بیشترین (76/76 کیلوگرم بر هکتار) و کمترین (6/29 کیلوگرم در هکتار) عملکرد اسانس به‌ترتیب با محلول‌پاشی با 150 میلی‌گرم بر لیتر پوتریسین و شاهد حاصل گردید. بیشترین درصد وزنی اسانس (16/2 درصد) برای محلول‌پاشی با غلظت یک میلی‌مولار سالیسیلیک اسید حاصل گردید. به‌طور کلی، نتایج این آزمایش نشان داد برای دستیابی به بیشترین عملکرد اندام های هوایی و عملکرد اسانس به‌ترتیب می توان از محلول-پاشی غلظت سه میلی‌مولار سالیسیلیک اسید و غلظت 150 میلی‌گرم بر لیتر پوتریسین استفاده نمود.

کلیدواژه‌ها

اسانس؛ تنظیم کننده رشد؛ گیاه دارویی؛ محصول طبیعی

مراجع