تخمین تغذیه به آبخوان الشتر در استان لرستان

آب و خاک

مقاله 4، دوره 33، شماره 1 - شماره پیاپی 63، 1398، صفحه 37-49   

نوع مقاله: مقالات پژوهشی

شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/jsw.v33i1.74869

نویسندگان

زیبا عربی جوانمرد؛ هادی جعفری^*

دانشگاه صنعتی شاهرود

چکیده

تخمین تغذیه یکی از مباحث اساسی در مدیریت منابع آب زیرزمینی می­باشد. در این تحقیق میزان تغذیه به آبخوان آزاد آبرفتی الشتر با مساحت 128 کیلومتر مربع با سه روش نوسانات سطح ایستابی، بیلان جرمی کلر و بیلان آب، محاسبه شده است. به­منظور تخمین تغذیه در روش نوسانات سطح ایستابی مقدار آبدهی ویژه بر اساس بافت غالب خاک در لاگ­های حفاری، حدود 5 درصد در نظر گرفته شد و متوسط مقدار تغذیه­ی سالانه با استفاده از این روش حدود 3/28 میلیون متر مکعب تخمین زده شد. افزایش تغذیه­ی سالانه­ی آبخوان الشتر با زمان که بر اساس نتایج حاصل از روش نوسان سطح ایستابی استنباط شد، به افزایش ظرفیت آبخوان در پذیرش آب تغذیه­ای مربوط شده که در اثر افت ممتد سطح آب زیرزمینی در آبخوان ایجاد شده است. میانگین غلظت کلر در آب زیرزمینی 23/40 میلی­گرم بر لیتر و متوسط غلظت کلر بارش برابر 4/6 میلی­گرم بر لیتر اندازه­گیری شد و بنابراین مقدار تغذیه با استفاده از روش بیلان جرمی کلر حدود 10 میلیون مترمکعب برآورد شده است. مقدار تغذیه­ی سالانه با استفاده از روش بیلان آب حدود 4/32 میلیون متر مکعب تخمین زده شده است. نتایج حاصل از دو روش نوسان سطح ایستابی و بیلان آب نسبتاً مشابه بوده که تأیید کننده­ی میزان تغذیه کل به آبخوان (یعنی مجموع تغذیه ناشی از بارش و آب برگشتی کشاورزی) می­باشند. با کسر آب برگشتی از تغذیه کل، تغذیه ناشی از بارش حدود 10 تا 22 (متوسط 17) میلیون متر مکعب برآورد شده که بیانگر ضریب تغذیه 28 درصد می­باشد.

کلیدواژه‌ها

تغذیه؛ نوسانات سطح ایستابی؛ بیلان جرمی کلر؛ بیلان آب؛ الشتر

مراجع