تحلیل کارکردهای اجتماعی آیینها و جشنها در شاهنامه بر اساس نظریۀ امیل دورکیم | ||
| جُستارهای نوین ادبی | ||
| مقاله 2، دوره 53، شماره 3 - شماره پیاپی 210، پاییز 1399، صفحه 25-46 اصل مقاله (527.87 K) | ||
| نوع مقاله: مقالۀ پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/jls.2020.39339 | ||
| نویسندگان | ||
| محمود آقاخانی بیژنی* 1؛ محسن محمدی فشارکی2 | ||
| 1دانشآموخته دکتری زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه اصفهان | ||
| 2دانشیار گروه زبان و ادبیات فارسی دانشگاه اصفهان | ||
| چکیده | ||
| در فرهنگ ایران زمین، آیینها و جشنها، فعالیتهای نمادین، متعارف و مرسومی هستند که در اشکال، اهداف و زمانهای خاصی برگزار می شود. برخی از این آیینها، جشنها و مناسک مربوط به آنها در شاهنامه فردوسی بازتاب داده شدهاند که بیانگر قاعدهبندی فعالیتهای جمعی و آهنگ تکرار این فعالیتها است که جامعه و فرهنگ ایرانی خود را در آن بازتولید می کند. در این پژوهش به تحلیل کارکرد اجتماعی آیینهای پذیره مهمان یا مسافر، سوگواری، بارخواهی و جشنهای سده، نوروز و مهرگان همراه با تحلیل بنمایههای اسطورهای آنها می پردازیم. این پژوهش به شکل بنیادی، بر پایة مطالعات کتابخانهای و به روش تحلیل محتوای کیفی انجام شده است. پس از تحلیل دادهها و یاری گرفتن از منابع گوناگون، میتوان گفت آیینها، جشنها و مناسک مربوط به آنها، به تثبیت جامعه و بهنوعی بازسازی اخلاقی مثبت کمک می کنند و کارکردی اجتماعی وحدت آفرین در جامعه دارند؛ بنابراین وجود جشنها و آیینها با انجام فعالیتهای نمادین، همواره سبب تقویت همبستگی، اتحاد مردم (در صورتهای آشکار و پنهان)، افزایش اقتدار و مشروعیت، بازتولید جامعه، هویت ایرانی و حفظ فرهنگ ایرانی می شود و به همین دلیل است که چنین آیینها و جشنهایی هر ساله انجام می شوند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| شاهنامه فردوسی؛ امیل دورکیم؛ آیینها و جشنها؛ کارکرد اجتماعی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 11,743 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 5,203 |
||