شبیه‌سازی رشد و نمو گوجه‌فرنگی (Lycopersicon esculentum Mill.) در شرایط تنش خشکی: 1- محتوای رطوبت خاک، تبخیر وتعرق و پوشش کانوپی

آب و خاک

مقاله 1، دوره 35، شماره 3 - شماره پیاپی 77، مرداد و شهریور 1400، صفحه 299-318   

نوع مقاله: مقالات پژوهشی

شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/jsw.2021.15011.0

نویسندگان

اسماعیل فرخی¹؛ مهدی نصیری محلاتی^{* 2}؛ علیرضا کوچکی²؛ علیرضا بهشتی³

¹دانشجوی دکتری گروه اگروتکنولوژی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فرودسی مشهد

²استاد گروه اگروتکنولوژی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فرودسی مشهد

³مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی خراسان رضوی

چکیده

مطالعه حاضر با هدف شبیه­سازی محتوای رطوبت خاک، تبخیر و تعرق و پوشش کانوپی گوجه­فرنگی تحت رژیم­های مختلف آبیاری در مراحل مختلف رشد با استفاده از مدل آکوواکراپ در شرایط آب و هوایی مشهد به اجرا درآمد. آزمایش به صورت کرت‌های خرد‌شده در مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه فردوسی مشهد در دو سال زراعی 1396-1395 اجرا شد. عامل کرت اصلی شامل کم‌آبیاری به میزان 100، 75 و 50 درصد نیاز آبی گیاه در مرحله رویشی و عامل کرت فرعی شامل کم‌آبیاری به میزان 100، 75 و 50 درصد نیاز آبی گیاه در مرحله زایشی بود. مدل آکوواکراپ با استفاده از داده­های اندازه­گیری شده واسنجی و صحت­سنجی گردید.  به طور کلی، محتوای رطوبت خاک، تبخیر و تعرق و پوشش کانوپی گوجه­فرنگی با دقت قابل قبولی توسط مدل آکوواکراپ صحت سنجی شد، با این وجود کارایی مدل با افزایش تنش آب کاهش پیدا کرد. میانگین مربعات خطای نرمال‌شده بدست آمده برای محتوای آب خاک و پوشش کانوپی گوجه­فرنگی در همه تیمارهای آبیاری 36/13 و 87/13، 25/16 و 87/12 درصد به ترتیب برای مرحله واسنجی و صحت­سنجی بود، که این نتایج نشان­دهنده توانایی بالای مدل آکوواکراپ در شبیه­سازی تغییرات رطوبت خاک و پوشش کانوپی در طول دوره رشد گوجه­فرنگی می­باشد. نتایج این پژوهش نشان داد که مدل آکوواکراپ می­تواند در شرایط تنش آبی در سطح قابل قبولی واسنجی شود و به عنوان ابزاری سودمند برای تصمیمات حمایتی در زمان و میزان آبیاری گوجه­فرنگی تبدیل شود.

کلیدواژه‌ها

آکوواکراپ؛ کراپ وات؛ کم آبیاری؛ مدل‌سازی؛ موازنه آب خاک

مراجع