استفاده از تکنیکهای آماری چندمتغیره در تعیین عوامل مؤثر بر کارآیی مصرف آب ذرت دانهای (Zea mays L.) در شرایط کاربرد همزمان نیتروژن و نهادههای بومسازگار | ||
| بوم شناسی کشاورزی | ||
| مقاله 8، دوره 14، شماره 3 - شماره پیاپی 53، پاییز 1401، صفحه 509-529 اصل مقاله (1.67 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/agry.2021.67224.0 | ||
| نویسندگان | ||
| محسن جهان1؛ محمد بهزاد امیری* 2؛ میلاد صالح آبادی3؛ نگار ناصری3؛ صدیقه عباسی4 | ||
| 1گروه اگروتکنولوژی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران | ||
| 2گروه زراعت، دانشکده کشاورزی، مجتمع آموزش عالی گناباد، گناباد، ایران | ||
| 3مجتمع آموزش عالی گناباد، گناباد، ایران. | ||
| 4گروه اگرواکولوژی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران. | ||
| چکیده | ||
| بهمنظور بررسی اثر کاربرد همزمان نیتروژن و نهادههای بومسازگار در سطوح مختلف آبیاری و تعیین عاملهای مؤثر بر کارآیی مصرف آب ذرت دانهای (Zea mays L.)، آزمایشی در سال زراعی 1395- 1394 در مزرعه تحقیقاتی دانشگاه فردوسی مشهد بهصورت کرتهای خرد شده در قالب طرح پایهی بلوکهای کامل تصادفی با سه تکرار انجام شد. سطوح آبیاری در دو سطح (50 و 100 درصد نیاز آبی) در کرتهای اصلی و تیمارهای تغذیهای در پنج سطح (1- نیتروژن خالص + سوپرجاذب رطوبت، 2- سوپرجاذب رطوبت + هیومیک اسید + سالیسیلیک اسید، 3- هیومیک اسید + سالیسیلیک اسید + نیتروژن خالص، 4- هیومیک اسید + سالیسیلیک اسید + نیتروژن خالص + سوپرجاذب رطوبت و 5- شاهد) در کرتهای فرعی قرار گرفتند. نتایج آزمایش نشان داد که اگر چه کاربرد کلیه تیمارهای تغذیهای در بهبود کارآیی مصرف آب مؤثر بود، ولی در هر دو شرایط 50 و 100 درصد نیاز آبی بیشترین کارآیی مصرف آب در تیمار کاربرد همزمان نیتروژن، سوپرجاذب، هیومیک اسید و سالیسیلیک اسید بهدست آمد. بیشترین عملکرد دانه (17542 کیلوگرم در هکتار) در تیمار کاربرد همزمان نیتروژن، سوپرجاذب، هیومیک اسید و سالیسیلیک اسید و تأمین 100 درصد نیاز آبی و کمترین عملکرد دانه (12515 کیلوگرم در هکتار) در شاهد و تأمین 50 درصد نیاز آبی بهدست آمد. با توجه به نتایج تجزیه عاملی، متغیرها به دو عامل تجزیه شدند. عامل اول 59 درصد از واریانس متغیرها را تبیین کرد. متغیرهای عملکرد دانه، عملکرد مادهی خشک، ارتفاع بوته، شاخص سطح برگ، سرعت رشد محصول و نیتروژن، فسفر و پیاچ خاک روی عامل اول و متغیرهای وزن دانه در بوته، شوری خاک و کارآیی مصرف آب روی عامل دوم بیشترین بار را داشتند. در عامل اول، متغیرهای مهمی نظیر عملکرد دانه و عملکرد ماده خشک و خصوصیات رشدی قرار گرفتند، بنابراین میتوان این عامل را توصیفکننده عملکرد و عامل دوم که دارای بیشترین بار روی کارآیی مصرف آب بود، عامل کارآیی مصرف آب نامید. بهطور کلی، با توجه به یافتههای این پژوهش، بهنظر میرسد که کاربرد همزمان نیتروژن و نهادههای بومسازگار ضمن بهبود عملکرد و خصوصیات رشدی گیاه، میتواند کارآیی مصرف آب را بهبود بخشد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| تحلیل عاملی؛ تنش خشکی؛ سالیسیلیک اسید؛ سوپرجاذب؛ هیومیک اسید | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 7,710 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 2,817 |
||