تحلیل رقابت‌پذیری شاخصهای بهداشتی- درمانی استانهای کشوربا استفاده از تکنیک ماباک | ||
| جغرافیاوتوسعه ناحیه ای | ||
| مقاله 8، دوره 19، شماره 1 - شماره پیاپی 36، شهریور 1400، صفحه 236-207 اصل مقاله (978.7 K) | ||
| نوع مقاله: کاربردی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/jgrd.2021.68212.1004 | ||
| نویسنده | ||
| رباب حسین زاده* | ||
| استادیار گروه جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران | ||
| چکیده | ||
| با توجه به اهمیت روزافزون سلامت بشر و دسترسی عادلانه و متناسب آنها به شاخصهای بهداشتی و درمانی، سنجش رقابت پذیری بهداشتی و درمانی در سطح ملی میتواند در شناسایی سطوح برخورداری استانها به ویژه در شرایط اپیدمیها و بحرانهای بهداشتی، در تخصیص سریع کمبودها به استانها و برنامه ریزی برای توسعة آتی آنها بسیار مؤثر باشد. پژوهش حاضر با روش توصیفی - تحلیلی و هدفگذاری کاربردی، 31 استان کشور را از لحاظ شاخصهای رقابت پذیری بهداشتی و درمانی مورد بررسی قرار میدهد. 36 شاخص در قالب 2 مؤلفة اصلی(نیروی انسانی و زیرساخت‌ها) با استفاده از دادههای مرکز آمار ایران در سال 1397 گردآوری گردیده است. برای تجزیه‌وتحلیل اطلاعات از مدلهای آنتروپی شانون تعمیم یافته، تحلیل ماباک (MABAC) و روش خودهمبستگی فضایی موران جهانی (Moran's I)، رگرسیون وزن جغرافیایی در محیط نرمافزار Arc GIS 10.3 استفاده شده است. نتایج این پژوهش نشان میدهد ازنظر رقابت پذیری بهداشتی- درمانی، استان تهران با توجه به مرکزیت کشور و برخورداری از امکانات و زیرساخت‌های کلان با میزان امتیاز ماباک (621/0) و اختلاف فاحش با سایر استانها در جایگاه اول و خراسان رضوی و فارس با امتیاز (346/0) و (281/0) در جایگاههای دوم و سوم قرار گرفتند. همچنین شاخص موران در نیروی انسانی و شاخص نهادی کمتر از یک است که نشان از الگوی غالب توزیع شاخص‌ها به‌صورت تصادفی است. در تحلیل تأثیر جمعیت بر کل شاخصهای بهداشتی و درمانی با استفاده از رگرسیون وزن جغرافیایی نیز میتوان دریافت که استانهای فارس، خراسان رضوی، مازندران و خوزستان بیشترین تأثیرپذیری را از جمعیت داشته اند. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| رقابت‌پذیری؛ بهداشت و درمان؛ تحلیل ماباک؛ شاخص موران؛ استانهای ایران | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 7,929 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,602 |
||