بررسی تأثیر عنصر روانی در تناقض روش استنباطی برخی فقیهان متأخر | ||
| فقه و اصول (Fiqh va uṣūl) | ||
| مقاله 9، دوره 55، شماره 2 - شماره پیاپی 133، تابستان 1402، صفحه 191-211 اصل مقاله (619.07 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/jfiqh.2021.68539.1044 | ||
| نویسندگان | ||
| حمید مؤذنی بیستگانی1؛ محمد رضا کیخا* 2 | ||
| 1دکتری فقه و مبانی حقوق اسلامی دانشگاه سیستان و بلوچستان | ||
| 2دانشیار دانشگاه سیستان و بلوچستان | ||
| چکیده | ||
| از منظر شهید صدر، خصوصیت بارز دورهٔ جدید دانش اصول -که وحید بهبهانی بنیان‌گذار آن است- نقش‌آفرینی حالت نفسانی در مشیِ فقهیِ فقیهان این دوره است. وی برخی از فقها چون شیخ انصاری را متأثر از این ویژگی می‌داند که به‌گمان وی، ایشان را به تناقض در دیدگاه‌های اصولی و فقهی کشانده است. این جستار به‌روش توصیفی‌تحلیلی ضمن تبیین دیدگاه شهید صدر، به جمع‌آوری مستنداتی در خلال کلمات فقهایی چون شیخ انصاری پرداخته است. مطابق یافته‌ها، بیان شهید صدر با اشکالاتی مواجه است؛ ازجمله اینکه ایشان مقصود خود را از وضعیت روان‌شناختی واضح نساخته است؛ ازین‌رو شمول این عنصر نسبت به نهاد‌هایی نظیر احتیاط واجب معلوم نیست. اشکال دیگر اینکه به‌نظرمی‌رسد اساساً تناقض و تهافتی در مشیِ فقهی فقهای مذکور از این حیث محرز نیست و درنتیجه، تمایزی که ایشان میان محقق خوئی و فقهای پیش از وی ذکر کرده است، وجهی ندارد. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| فراعلم؛ عامل روان‌شناختی؛ روش فقهی فقیهان؛ دورهٔ جدید اصول؛ تناقض‌گویی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 2,594 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 2,223 |
||