تهیه نقشه‌های پراکنش سطح زیرکشت گیاهان باغی و زراعی در سطح کشوری برای ایران

بوم شناسی کشاورزی

مقاله 5، دوره 15، شماره 1 - شماره پیاپی 55، 1402، صفحه 75-88   

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/agry.2021.69619.1033

نویسندگان

سید مجید عالیمقام¹؛ افشین سلطانی^{* 1}؛ امیر دادرسی²؛ علیرضا نه بندانی³

¹گروه زراعت، دانشکده تولید گیاهی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، ایران.

²گروه زراعت، دانشگاه ولیعصر رفسنجان، رفسنجان، ایران

³گروه زراعت، دانشکده تولید گیاهی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران.

چکیده

وجود پراکنش اراضی زیرکشت، می‏تواند اهمیت زیادی در مطالعات و تصمیمات کلان کشوری در زمینه‏های مختلف مانند برنامه­ریزی و توسعه کشاورزی، ارزیابی اثرات تغییر اقلیم، بررسی خلأ عملکرد و امنیت غذایی، مدیریت سیستم‏های تولید دام، خدمات اکوسیستم‏ها، مدیریت مصرف کود، تعیین الگوی کشت و سایر مطالعات در بخش‏های کشاورزی، جنگل‌داری و مرتع‌داری داشته باشد. یکی از کاربردهای مهم این نقشه­ها استفاده از آن­ها در ترکیب با نقشه­های پهنه­بندی اقلیمی و نقشه­های خاک برای انتخاب ایستگاه هواشناسی در مطالعات شبیه­سازی تولید گیاهی است. منبع اصلی این نقشه‏ها در سطح دنیا، پروژه SPAM مؤسسه IFPRI می‏باشد. نقشه‏های SPAM در مقیاس استانی برای کشور تهیه شده‏اند. بنابراین، در سطح استانی و بالاتر از دقت خوبی برخوردارند، ولی در مقیاس کوچک‌تر ممکن است همراه خطا باشند. پروژه SPAM فاقد نقشه پراکنش برای بسیاری از گیاهان است. در این مطالعه با استفاده از روش ساده شده SPAM به تولید نقشه‏های پراکنش 33 گیاه مهم زراعی و باغبانی کشور اقدام شد. نقشه­های حاصل در این مطالعه در مقایسه با نقشه­های اصلی SPAM دقت بالاتری داشتند. مزایای نقشه‏های تولید شده در این مطالعه نسبت به نقشه‏های SPAM به این شرح می‏باشند: (1) به‌روزتر بودن اطلاعات سطح زیرکشت مورد استفاده برای تولید نقشه‏ها (2) استفاده از داده سطح زیرکشت با مقیاس کوچک‌تر (در سطح شهرستان)، (3) توجه به کاربری کنونی اراضی مختص کشور در تولید نقشه‏های پراکنش در مطالعه حاضر (4) تولید نقشه پراکنش برای همه گیاهان مهم در کشور بر مبنای روش ارایه شده در مطالعه حاضر.
 

کلیدواژه‌ها

باغبانی؛ بانک داده؛ زراعت؛ نقشه کاربری اراضی؛ نقشه SPAM

مراجع