پاسخ حرارتی و نوری باقلا(Vicia faba L.) ، به تاریخ کاشت تابستانه در منطقه مازندران

بوم شناسی کشاورزی

مقاله 8، دوره 15، شماره 3 - شماره پیاپی 57، 1402، صفحه 565-583   

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/agry.2022.73157.1072

نویسنده

رمضان سرپرست

بخش تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان مازندران، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، ساری، ایران.

چکیده

کشت دوم یا دوگانه گیاهان زراعی نه­تنها باعث افزایش تولید در واحد سطح می­گردد، بلکه استفاده بهینه از سایر منابع تولید را سبب می­شود. به­منظور بررسی تأثیر تاریخ کاشت خارج از فصل (تابستانه) بر تجمع واحدهای حرارتی، فنولوژی و عملکرد باقلا (Vicia faba L.) رقم لوزودی اوتونو، آزمایشی به­صورت کرت­های یک­بار خرد شده در قالب طرح بلوک­های کامل تصادفی در سـه تکرار طی دو سال زراعی (1397- 1396) در ایستگاه تحقیقـاتی کشاورزی قراخیل (قائم­شهر) انجام شد. در این آزمایش، چهار تاریخ کشت تابستانه (20 خرداد، 10 تیر، اول مرداد و 20 مرداد) به­عنوان کرت اصلی و سه فاصله ردیف­های کشت 45، 60 و 75 سانتی‌متر به­عنوان کرت فرعی منظور شدند. نتایج نشان داد که واحد هلیوترمال در سال 1396 (از 47/0 تا 88/0) نسبت به سال 1397 (از 45/0 تا 86/0) بیشتر بود که دلیل این موضوع افزایش میانگین درجه حرارت هوا و تعداد ساعات آفتابی بود. بالاترین کـارایی مصـرف حـرارت مربوط به تاریخ کاشت سوم (اول مرداد) در سال 1396 به­دست آمد. همچنین از بین شاخص­های مورد بررسی، کـارآیی مصـرف حـرارت (HUE) و کـارآیی مصـرف تشعشع (RUE) نیاز حرارتی باقلا رقم لوزودی اوتونو را در تاریخ­هـای کاشت مختلـف و در مراحل متفاوت نموی به­خـوبی بـرآورد کـرده و در ایـن مسـیر به‌دلیل دارا بودن روند ثابت و منطقی برتـری نسـبی بر سایر شاخص­هـا ماننـد درجه روز رشد (GDD) و شاخص فتوترمال (PTI) دارنـد. نتایج مقایسه میانگین نشان داد که بیشترین عملکرد غلاف­سبز باقلا در تیمار ­فاصله ردیف­ 60 سانتی‌متر با 10723 کیلوگرم در هکتار و همچنین در تـاریخ­ کشـت سوم (اول مرداد) با 10422 کیلوگرم در هکتار به­دست امد.

کلیدواژه‌ها

غلاف سبز؛ کـارایی مصـرف حـرارت؛ کشت دوم

مراجع