اولویتبندی خطر سیل در حوضه آبخیز گنجوان استان ایلام با استفاده از مدل الکتره | ||
| جغرافیا و مخاطرات محیطی | ||
| مقاله 1، دوره 11، شماره 3 - شماره پیاپی 43، پاییز 1401، صفحه 1-21 اصل مقاله (1.12 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/geoeh.2022.73531.1131 | ||
| نویسندگان | ||
| فتح الله نادری1؛ بهروز ناصری* 2؛ یاسم خانمحمدیان3؛ عماد سلامت4؛ محمدتقی کوشا5 | ||
| 1دانشجوی دکتری ژئومورفولوژی گرایش مدیریت محیطی، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران | ||
| 2استادیار گروه مرتع و آبخیزداری، واحد ایلام، دانشگاه آزاد اسلامی، ایلام، ایران | ||
| 3دانشجوی دکتری علوم زیستی، دانشگاه ایلام، ایلام، ایران | ||
| 4کارشناس ارشد ترویج و آموزش کشاورزی، دانشگاه کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان، ایران | ||
| 5کارشناسی ارشد منابع طبیعی، گرایش جنگلداری، دانشگاه ایلام، ایلام، ایران | ||
| چکیده | ||
| امروزه مخاطرات محیطی و مقابله با آنها ازجمله مهمترین دغدغههای پژوهشگران در زمینه برنامهریزی محیطی و مدیریت بحران است. از میان این مخاطرات، پدیده سیل بهعنوان یکی از پرخطرترین بلایای طبیعی است که در مدیریت بحران باید نگاه ویژهای را به آن معطوف داشت؛ بنابراین اولویتبندی زیرحوضهها جهت اجرای عملیات آبخیزداری با نگاه مقابله با سیل و کنترل آن، امری ضروری به نظر میرسد. در این تحقیق سعی شده تا حوضههای حوضه آبخیز گنجوان در استان ایلام جهت اجرای طرحهای آبخیزداری مقابله با سیلخیزی با استفاده از روش تصمیمگیری چند معیاره الکتره اولویتبندی شود. برای این منظور حوضه آبخیز موردمطالعه به پنج زیرحوضه ریزه وند، سرچم دههارون، سرپتک، سرتنگ بیجار و گنجوان تقسیم گردید. معیارهای مورد نظر جهت اولویتبندی شامل سنگشناسی، شیب، ارتفاع، بارش، کاربریاراضی و تراکم زهکشی میباشد. وزن معیارها بر اساس مدل آنتروپی آنها بهدستآمده و با استفاده از مدل الکتره زیرحوضههای آبخیز در منطقه اولویتبندی، بررسی و سپس نقشهی اولویتبندی این زیرحوضهها تهیه شد. نقشهی اولویتبندی خطر سیل در منطقهی موردمطالعه نشان میدهد که زیرحوضهی گنجوان با بیشترین پتانسیل سیلخیزی در اولویت اول و زیرحوضهی سرتنگ بیجار در اولویت دوم جهت اجرای طرحهای آبخیزداری مقابله با سیل قرار دارند. دلیل بالا بودن خطر سیلخیزی این زیرحوضه، ساختار زمینشناسی منطقه است که در قسمت بالادست از سازند گچساران با نفوذپذیری کم و در قسمت پاییندست از سازندهای بسیار حساس به فرسایش رسوبات آبرفتی دوران چهارم زمینشناسی پوشیده شدهاند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| آبخیزداری؛ آنتروپی؛ الکتره؛ سیلخیزی؛ گنجوان | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 3,600 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,584 |
||