ارزیابی پتانسیل انتشار گردوغبار کلاسهای ژئومورفولوژی استان ایلام با تأکید بر تغییر کاربری اراضی | ||
| جغرافیا و مخاطرات محیطی | ||
| مقاله 6، دوره 11، شماره 3 - شماره پیاپی 43، پاییز 1401، صفحه 101-121 اصل مقاله (1.34 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/geoeh.2022.73769.1134 | ||
| نویسندگان | ||
| مجید احمدی ملاوردی1؛ ایرج جباری* 2؛ امان اله فتح نیا3 | ||
| 1دانشآموخته دکتری ژئومورفولوژی، گروه جغرافیا، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران | ||
| 2دانشیار ژئومورفولوژی، گروه جغرافیا، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران | ||
| 3استادیار ژئومورفولوژی، گروه جغرافیا، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران | ||
| چکیده | ||
| برداشت، حمل و رسوبگذاری گردوغبار، فرایندهای سطحی ژئومورفیک مهمی هستند که آثار و پیامدهای زیستمحیطی نامطلوبی برجای میگذارند. محیطهای طبیعی مختلف تا وقتیکه پایداری خود را از دست ندهند، در مقابل فرسایش بادی مقاوم هستند؛ اما وقتی فعالیتهای انسان پایداری این سطوح ژئومورفیک را تغییر میدهد، مناطق مستعد فرسایش بادی بیشتر شده و پتانسیل انتشار گردوغبار افزایش یابد. در این پژوهش سعی شد پتانسیل انتشار گردوغبار کلاسهای ژئومورفولوژی استان ایلام با تأکید بر تغییر کاربری اراضی ارزیابی شود. بدین منظور در ابتدا نقشه ژئومورفولوژی بر اساس طرح طبقهبندی ژئومورفیک خاستگاههای گردوغبار ترجیحی (PDS) و با ترکیبی از دادههای سنجشازدور و تعدادی نقشه موضوعی (سنگشناسی و خاک) تهیه گردید. سپس با استفاده از تصاویر لندست 7 (سنجنده ETM+) و لندست 8 (سنجنده OLI) کاربری اراضی به ترتیب برای سالهای 2000 و 2015 استخراج و با مقایسه آنها، نقشه تغییر کاربری اراضی تهیه شد. سرانجام نقشه تغییر کاربری اراضی بر روی نقشه ژئومورفولوژی انطباق داده شد تا وضعیت تغییر کاربری در هر کلاس ژئومورفولوژی مشخص گردد. نتایج نشان داد در استان ایلام 6 کلاس ژئومورفولوژی بر اساس طرح طبقهبندی ژئومورفیک خاستگاههای گردوغبار ترجیحی (PDS) وجود دارد. در اکثر این کلاسها مهمترین تغییر کاربری که صورتگرفته است، تغییر کاربری از مرتع به کشاورزی بوده است. هرچند ازنظر ژئومورفولوژی سطوح آبرفتی پرشیب، درشتدانه و برشیافته (a2)؛ سطوح آبرفتی کم شیب، ریزدانه و برشیافته (c3) و سطوح با انتشار کم (7) پتانسیل کمی در انتشار گردوغبار دارند، اما تغییر کاربری اراضی نهتنها در این سه کلاس، بلکه در سایر کلاسهای ژئومورفولوژی باعث شده است پتانسیل انتشار گردوغبار کلاسهای ژئومورفولوژی افزایش یابد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| پتانسیل انتشار گردوغبار؛ ژئومورفولوژی؛ تغییر کاربری اراضی؛ استان ایلام | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 2,817 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,736 |
||