اثر مصرف مقادیر نیتروژن همراه با بیوچار و نانوذرات روی بر خصوصیات کمی و کیفی برنج (Oryza sativa L.)

پژوهشهای زراعی ایران

مقاله 8، دوره 20، شماره 3 - شماره پیاپی 67، پاییز 1401، صفحه 349-361   

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/jcesc.2022.75649.1150

نویسندگان

سبحان شیخ نظری¹؛ یوسف نیک‌نژاد^{* 2}؛ هرمز فلاح¹؛ داوود براری تاری¹

¹گروه زراعت، واحد آیت الله آملی، دانشگاه آزاد اسلامی، آمل، ایران

²مرکز تحقیقات گیاهان دارویی و گروه زراعت، واحد آیت الله آملی، دانشگاه آزاد اسلامی، آمل، ایران

چکیده

به‌منظور بررسی اثرات مصرف مقادیر مختلف نیتروژن همراه با کاربرد بیوچار پوسته برنج و نانوذرات روی بر خصوصیات کمی و کیفی برنج رقم طارم هاشمی، آزمایشی به‌صورت کرت‌های خرد شده در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار در مزرعه شخصی واقع در شهرستان آمل در سال زراعی 99-1398 اجرا شد. مصرف مقادیر نیتروژن در چهار سطح (صفر، 25، 50 و 75 کیلوگرم در هکتار) از منبع کود اوره به‌عنوان عامل اصلی و کاربرد کودهای بیوچار (40 تن در هکتار) و نانوذرات روی (50 میلی‌گرم بر لیتر) در چهار سطح شامل: 1- شاهد (عدم مصرف بیوچار و نانواکسید روی)، 2- کاربرد بیوچار، 3- کاربرد نانواکسید روی و 4- کاربرد ترکیبی بیوچار و نانواکسید روی به‌عنوان عامل فرعی در نظر گرفته شدند. نتایج نشان داد که کاربرد کود نیتروژن در مقادیر 50 و 75 کیلوگرم در هکتار به‌ترتیب موجب حصول حداکثر عملکرد دانه (4340 کیلوگرم در هکتار) و تولید بالاترین غلظت نیتروژن دانه (30/1 درصد) گردید. کاربرد ترکیبی بیوچار و نانوذرات روی سبب افزایش معنی‌دار خصوصیات کمی و کیفی برنج گردید، به گونه‌ای که بیشترین عملکرد دانه تولیدی (4062 کیلوگرم در هکتار) و حداکثر غلظت روی در دانه (5/28 میلی‌گرم بر کیلوگرم) در شرایط کاربرد همزمان بیوچار + نانوذرات مشاهده شد. با توجه به نتایج مطالعه حاضر، مصرف نیتروژن به میزان 50 کیلوگرم در هکتار و کاربرد همزمان بیوچار پوسته برنج + نانوذرات روی به‌عنوان مقدار بهینه نیتروژن و گزینه مطلوب کودی جهت افزایش عملکرد محصول و غنی‌سازی دانه برنج شناخته شدند.

کلیدواژه‌ها

عملکرد دانه؛ غلظت روی؛ غلظت نیتروژن؛ نانوکود

مراجع