مطالعه فراترکیب مؤلفههای سواد انتقادی دانشجویان | ||
| پژوهشنامه کتابداری و اطلاع رسانی | ||
| دوره 12، شماره 1 - شماره پیاپی 23، خرداد 1401، صفحه 121-141 اصل مقاله (433.42 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/infosci.2021.69594.1020 | ||
| نویسندگان | ||
| علی جوانمرد1؛ مریم شفیعی سروستانی* 2؛ مهدی محمدی3؛ جعفر جهانی4 | ||
| 1دانشجوی دکتری مطالعات برنامه درسی، دانشگاه شیراز | ||
| 2استادیار گروه مدیریت و برنامه ریزی آموزشی، دانشگاه شیراز،ایران. | ||
| 3دانشیار گروه مدیریت و برنامهریزی آموزشی، دانشگاه شیراز | ||
| 4دانشیار گروه مدیریت و برنامهریزی آموزشی، دانشگاه شیراز | ||
| چکیده | ||
| هدف: سواد انتقادی دانشجویان با تولید و نوسازی دانش و اعتبار ادعاهای دانش به ارزیابی دقیق متون (چاپی ـ دیجیتالی) در عصر فناوری اطلاعات و ارتباطات میپردازد؛ بر این اساس هدف پژوهش حاضر شناسایی مؤلفههای سواد انتقادی دانشجویان در آموزش عالی بوده است. روششناسی: طرح این پژوهش سنتزپژوهی کیفی، از نوع فراترکیب تبدیلی است. جامعه آماری پژوهش، دربرگیرنده مقالههای علمی پژوهشی کیفی و ترکیبی چاپشده در مجلات معتبر در زمینه سواد انتقادی بین سالهای 2010 تا 2020 و 1389 تا 1399 میباشد. این پژوهش با استفاده از روش شش مرحلهای ساندلوسکی و باروسو انجام شده است. در گام اول و پس از انتخاب تیم فراترکیب، سؤال پژوهش برای کشف مؤلفههای سواد انتقادی دانشجویان در آموزش عالی تنظیم و معیارهای شمول مقالهها مشخص شدند. در گام دوم، به جستجوی نظاممند منابع در پایگاههای اطلاعاتی انگلیسی و فارسی پرداخته شد. در گام سوم ارزیابی کیفیت مقالهها انجام و در نهایت با توجه به معیار خروج 51 مقاله اصیل انتخاب شدند. در گام چهارم با تکنیک دستهبندی یافتهها و تکنیک کمی فراچکیدهنویسی، مضامین پایه استخراج شدند. اعتباریابی یافتهها نیز با تکنیکهای اعتبارپذیری و انتقالپذیری صورت گرفت. یافتهها: با اجرای گام پنجم از فرایند شش مرحلهای ساندلوسکی و باروسو یعنی ترکیب و ارائه یافتهها، 37 مضمون پایه استخراجشده، در 13 مضمون سازماندهنده سطح اول و 4 مضمون سازماندهنده سطح دوم (دانشی، مهارتی، نگرشی و اجتماعی) بهعنوان مؤلفههای سواد انتقادی دانشجویان، دستهبندی شدند. در نهایت تمامی مضامین مذکور در قالب مضمون فراگیر سواد انتقادی دانشجویان ارائه شدند. در گام ششم اعتباریابی یافتهها انجام شد. نتیجه گیری: پس از انجام مراحل پژوهش فراترکیب، مؤلفههای 4گانه تشریح و در انتها چارچوب سواد انتقادی بهعنوان یک شایستگی اجتماعی دانشجویان معرفی شد که میتواند سرلوحه سیاستگذاران برنامه درسی در سطح دانشگاه در حین طراحی برنامههای درسی قرار گیرد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| سواد انتقادی؛ مؤلفههای سواد انتقادی؛ شایستگی اجتماعی؛ آموزش عالی؛ روش فراترکیب | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 4,793 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 2,129 |
||