مقایسه مدلهای RUSLE و EPM در برآورد فرسایش و تولید رسوب با استفاده از GIS (مطالعۀ موردی: حوضه چمگردلان استان ایلام) | ||
| جغرافیا و مخاطرات محیطی | ||
| مقاله 15، دوره 13، شماره 2 - شماره پیاپی 50، تابستان 1403، صفحه 339-371 اصل مقاله (2.06 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/geoeh.2022.75260.1176 | ||
| نویسندگان | ||
| صالح آرخی* 1؛ حسین بارانی2 | ||
| 1دانشیار، گروه جغرافیا و سیستمهای اطلاعات جغرافیایی، دانشکدۀ علوم انسانی دانشگاه گلستان، گرگان، ایران | ||
| 2دانشجوی کارشناسی ارشد مخاطرات محیطی، دانشکدۀ علوم انسانی دانشگاه گلستان، گرگان، ایران | ||
| چکیده | ||
| ارزیابی کیفی و کمی فرسایش با استفاده از مدل های تجربی برآورد فرسایش و رسوب، یکی از راهکارهایی است که از طریق آن میتوان فرسایش خاک را تا حدودی کنترل و مقدار آن را به حداقل رساند. پژوهش حاضر بهمنظور مقایسه دو مدل EPM و RUSLE در برآورد فرسایش و رسوب در حوضه چم گردلان استان ایلام انجام شده است. در این راستا، از عوامل مؤثر بر فرسایش شامل فرسایندگی باران، فرسایش پذیری خاک، توپوگرافی، پوشش گیاهی و عملیات حفاظت خاک و همچنین ضرایب فرسایش مشاهده ای، حساسیت سنگ و خاک به فرسایش، استفاده از زمین یا کاربری زمین، شیب متوسط زمین به درصد مورد استفاده در مدل های یاد شده استفاده شده و درنهایت مقدار فرسایش و رسوب تولید شده با توجه به مدل های ارائه شده محاسبه و با مقدار مشاهده شده در ایستگاه رسوب سنجی حوضه چم گردلان مورد مقایسه قرار گرفت. نتایج به دست آمده نشان می دهد میزان رسوب برآوردی مدل RUSLE، 37/16 تن در هکتار در سال و در روش EPM، 49/21 تن در هکتار در سال برآورد گردید که با توجه به نزدیکتر بودن مقدار برآوردی RUSLE به مقدار رسوب مشاهده ای 58/16 تن در هکتار در سال، کارایی مدل RUSLE در برآورد رسوب منطقه موردمطالعه بیشتر است. درنهایت توصیه می شود، برای فازهای اولیه مطالعات توجیهی، اجمالی و شناسایی از مدل EPM و برای مطالعات تفصیلی و دقیق تر برآورد فرسایش و رسوب حوضه از روش RUSLE بهره گرفت. | ||
| کلیدواژهها | ||
| فرسایش خاک؛ برآورد رسوب؛ مدل RUSLE؛ مدل EPM؛ حوضه چمگردلان؛ استان ایلام | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 3,669 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 713 |
||