تحلیل فضایی خطر وقوع سیل با رویکرد برنامهریزی و مدیریت کاربری اراضی شهر ارومیه | ||
| جغرافیا و مخاطرات محیطی | ||
| مقاله 4، دوره 12، شماره 2 - شماره پیاپی 46، تابستان 1402، صفحه 63-80 اصل مقاله (1.25 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/geoeh.2022.77571.1255 | ||
| نویسندگان | ||
| حسن احمدزاده* 1؛ مصطفی داورپناه2 | ||
| 1استادیار گروه جغرافیا و برنامهریزی شهری، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران | ||
| 2دانش آموخته ارشد گروه جغرافیا و برنامهریزی شهری، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران. | ||
| چکیده | ||
| سیلابها یکی از مهمترین مخاطرات طبیعی در سطح زمین هستند. هدف از تحقیق حاضر تهیه نقشه خطر وقوع سیل در شهر ارومیه و شناسایی مناطق آسیبپذیر است. روش تحقیق در این پژوهش به لحاظ هدف کاربردی و ازلحاظ ماهیت، کمّی - تبیینی و توصیفی است. جهت تهیه نقشه خطر وقوع سیل از 9 پارامتر مؤثر در وقوع این پدیده شامل ارتفاع، شیب، جهت شیب، فاصله از رودخانه، تراکم آبراهه، لیتولوژی، کاربری اراضی، بارش و شاخص رطوبت توپوگرافیک استفاده شد. بهمنظور تهیه لایههای اطلاعاتی از نرمافزار ArcGIS و ENVI و جهت وزن دهی معیارها و تعیین مهمترین معیار از روش وزن دهی فرایند تحلیل شبکهای (ANP) استفاده گردید. نتایج وزن دهی معیارها نشان داد که دو پارامتر شیب و فاصله از رودخانه به ترتیب با ضرایب وزنی 219/0 و 177/0 بالاترین وزن را در وقوع سیل در سطح منطقه دارند. درنهایت با اعمال وزنهای هر یک از معیارها نقشه خطر تهیه شد. نقشه نهایی نشان داد حدود 7/43 درصد از کل مساحت محدوده موردمطالعه در طبقات زیاد و خیلی زیاد از نظر خطر وقوع سیل قرار دارند. این بخشها بیشتر مجاورت آبراهههای فرعی و اصلی را که در سطح شهر جریان دارند، شامل میشوند. عدم توجه به ملاحظات هیدروژئومورفولوژیکی نظیر تجاوز به حریم قانونی رودخانهها و ساختوسازهای غیراصولی در مجاورت آنها خطر سیل گرفتگی در این بخشها را افزایش داده است. شهرک بهداری و بیتالمقدس و محلههای سعدی و رودکی، شهرک شاهد و شهریار و خیابان صد متری و گلشهر ازجمله این مناطق هستند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| سیلاب؛ کاربری اراضی؛ فرایند تحلیل شبکهای؛ سیستم اطلاعات جغرافیایی؛ شهر ارومیه | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 2,820 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,180 |
||