تأثیر تکتونیک فعال بر شواهد ژئومورفولوژیکی مخروط افکنهها (مطالعه موردی: مخروط افکنههای بین بردسکن و کاشمر) | ||
| جغرافیا و مخاطرات محیطی | ||
| مقاله 2، دوره 12، شماره 3 - شماره پیاپی 47، پاییز 1402، صفحه 23-39 اصل مقاله (1.3 M) | ||
| نوع مقاله: مطالعه موردی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/geoeh.2022.78382.1274 | ||
| نویسندگان | ||
| فاطمه نجفی1؛ سیدرضا حسین زاده* 2؛ شهرام بهرامی3 | ||
| 1دانشجوی دکتری ژئومورفولوژی، گروه جغرافیا، دانشگاه فردوسی، مشهد، ایران | ||
| 2دانشیار ژئومورفولوژی، گروه جغرافیا، دانشگاه فردوسی، مشهد، ایران | ||
| 3دانشیار ژئومورفولوژی، گروه جغرافیا، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران | ||
| چکیده | ||
| در این پژوهش به بررسی تأثیر تکتونیک فعال (گسل درونه و گسل مایع لغز معکوس) بر مورفولوژی مخروط افکنههای واقع در بین شهر کاشمر و روستای علیآباد کشمر شهرستان بردسکن پرداخته شده است. روش کار توصیفی- تحلیلی و بر اساس نقشههای توپوگرافی ۱:۲۵۰۰۰، نقشههای زمینشناسی ۱:۱۰۰۰۰۰ و۱:۲۵۰۰۰۰، دادههای تصاویر ماهواره لندست با سنجنده ETM وGoogle Earth انجام شده و برای ترسیم نقشهها و تصاویر، نرمافزارهای, Arc map, Arc view, Google Earth QGIS مورد استفاده قرار گرفته است. نتایج این پژوهش نشان داده است که تحت تأثیر فعالیت گسلها، مخروط افکنهها بهصورت باهادا چشمانداز غالب ژئومورفیک این منطقه را تشکیل میدهند. فعالیت گسل مایع لغز معکوس با عبور از رأس اکثر مخروط افکنهها سبب تغییر موقعیت آبراهه اصلی مخروط افکنهها به قسمت حاشیهای و کناری آنها، تغییر موقعیت رسوبگذاری در نتیجه سبب تقطیع بعضی از مخروط افکنهها بهصورت سه سطحی عرضی و دوسطحی طولی و عرضی شده است. فعالیت گسل درونه با عبور از قسمت فوقانی، تحتانی و قاعده مخروط افکنهها بهصورت ایجاد بالا آمدگی، پشتههای فشاری، طاقدیس فشاری مشهود است. از آثار دیگر این گسل میتوان به جابجایی چپگرد بعضی از آبراهههای فرعی سطح مخروط افکنهها و تشکیل مخروط افکنهها تک سطحی، دوسطحی عرضی و طولی (تودرتو) توسط آبراهههای فرعی در قاعده مخروط افکنهها و پای طاقدیسهای فشاری و همچنین تغییر نقطه تقطیع آبراهههای اصلی مخروط افکنهها و ایجاد مخروط افکنهها تقطیع شده بهصورت دوسطحی طولی (تودرتو) و عرضی در پاییندست گسل درونه اشاره کرد. در اثر فعالیت و ارتباط متقابل هر دو گسل سطوح اکثر مخروط افکنههای واقع در بین این دو گسل توسط آبراهههای فرعی بهصورت عمیق و نیمه عمیق حفر شده و بهشدت فرسایش پیدا کردهاند و همچنین آبراهه اصلی اکثر مخروط افکنهها بستر خود را عمیقاً حفر کرده که منجر به ایجاد پادگانههای آبرفتی در مسیر خود شدهاند از دیگر آثار متقابل فعالیت هر دو گسل میتوان به هم پیوستن آبراهههای اصلی و فرعی مخروط افکنهها و بهتبع آن تشکیل آبراهههای واحد و ایجاد مخروط افکنههای دو سطحی عرضی و طولی (تودرتو) در پاییندست گسل درونه نام برد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| تکتونیک فعال؛ گسل فعال؛ مخروط افکنه؛ درونه؛ مورفولوژی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 3,062 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,203 |
||