نقش طرحواره‌های ناسازگار اولیه (محرومیت هیجانی، رهاشدگی/ بی‌ثباتی و بی‌اعتمادی/بدرفتاری) در تعهد زناشویی با واسطه گری نقش‌های جنسیتی

پژوهش های روان شناسی بالینی و مشاوره

مقاله 1، دوره 12، شماره 1 - شماره پیاپی 23، شهریور 1401، صفحه 5-21   

نوع مقاله: پژوهشی

شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/tpccp.2022.75842.1266

نویسندگان

کبری قاسمی¹؛ طاهره الهی^{* 2}؛ مجید یوسفی افراشته²

¹دانش آموخته کارشناسی ارشد، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران

²دانشیار، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران

چکیده

هدف: پژوهش حاضر با هدف آزمون مدل معادلات ساختاری پیش­بینی تعهد زناشویی بر اساس طرحواره‌های ناسازگار اولیه شامل محرومیت هیجانی، رهاشدگی/ بی­ثباتی، و بی­اعتمادی/ بدرفتاری با در نظر گرفتن نقش میانجی گر نقش های جنسیتی انجام شد.
روش: پژوهش حاضر از نوع مطالعات همبستگی نوع تحلیل مسیر بود. پژوهش بر روی 300 نفر (168 مرد و 132 زن) از کارمندان متأهل شهر زنجان که به روش نمونه گیری در دسترس انتخاب شدند، انجام شد. اطلاعات موردنیاز با استفاده از سیاهه تعهد زناشویی آدامز و جونز، پرسشنامه طرحواره­ یانگ – فرم کوتاه، و سیاهه نقش جنسیتی بم جمع‌آوری شدند. داده های پژوهش به روش تحلیل مسیر با استفاده از نرم افزار آماری لیزرل مورد تحلیل قرار گرفت.
یافته­ ها: نتایج نشان دادند که مدل فرضی پژوهش با داده‌های تجربی برازش مطلوب دارد. نتایج این پژوهش نشان داد که طرحواره محرومیت هیجانی با تعهد زناشویی همبستگی منفی و معنادار دارد. همچنین نقش جنسیتی مردانگی و زنانگی با تعهد زناشویی همبستگی مثبت و معناداری دارند. نتایج تحلیل مسیر نشان داد که نقش های جنسیتی مردانگی و زنانگی در رابطه­ ی بین طرحواره محرومیت هیجانی و تعهد زناشویی نقش واسطه ­ای دارند. همچنین نقش جنسیتی مردانگی در رابطه­ ی بین طرحواره‌های رهاشدگی/ بی‌ثباتی، و بی­ اعتمادی/ بدرفتاری و تعهد زناشویی نقش واسطه ­ای دارد. با توجه به یافته ­های این پژوهش طراحی مداخلاتی در راستای آگاه­ سازی افراد نسبت به طرحواره ­هایشان و تعدیل آن در فرآیندهای مشاوره و روان­درمانی می تواند گام مؤثری در کمک به حل مشکلات زوجین باشد.

کلیدواژه‌ها

طرحواره‌های ناسازگار اولیه؛ تعهد زناشویی؛ نقش جنسیتی

مراجع