واکاوی عوامل مؤثر بر رقابتپذیری منطقهای با رویکرد آیندهپژوهی (موردپژوهی: استان آذربایجان شرقی) | ||
| جغرافیاوتوسعه ناحیه ای | ||
| مقاله 6، دوره 21، شماره 1 - شماره پیاپی 42، بهار 1402، صفحه 173-210 اصل مقاله (1.4 M) | ||
| نوع مقاله: پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/jgrd.2023.76528.1141 | ||
| نویسندگان | ||
| رسول قربانی* 1؛ آمنه علیبخشی2 | ||
| 1استاد گروه جغرافیا و برنامهریزی شهری، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران | ||
| 2دانشجوی دکتری گروه جغرافیا و برنامهریزی شهری، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران | ||
| چکیده | ||
| با رشد جهانیشدن و تغییرات سریع در فضای جهانی، موضوع رقابتپذیری منطقهای از اهمیت فزایندهای برای شتاببخشیدن به توسعه منطقهای برخوردار شده است؛ ازاینرو پژوهش حاضر سعی دارد به واکاوی عوامل مؤثر بر رقابتپذیری منطقهای در استان آذربایجان شرقی با استفاده از رویکرد آیندهپژوهشی بپردازد. پژوهش حاضر از لحاظ هدف، کاربردی و از نظر ماهیت، توصیفی-تحلیلی است. برای گردآوری اطلاعات موردنیاز از دو روش کتابخانهای و میدانی بهره گرفته شده است. با استفاده از روش کتابخانهای به بررسی مبانی نظری، پیشینه موضوع و گردآوری عوامل اثرگذار بر رقابتپذیری استان آذربایجان شرقی پرداخته شده است. در روش میدانی نیز با بهرهگیری از روش دلفی و پرسشنامههای مختلف به تکمیل اطلاعات موردنیاز اقدام شده است. در این پژوهش، ابعاد و شاخصهای بهدستآمده از روش کتابخانهای، در قالب پرسشنامه در دو مرحله (مرحله اول، 82 سؤال بسته و یک سؤال باز و در مرحله دوم، 84 سؤال بسته) برای به دست آوردن عوامل نهایی در اختیار اعضای پنل دلفی قرار گرفت که درنهایت 84 متغیر در ابعاد مختلف برای بررسی وضعیت رقابتپذیری منطقهای استان آذربایجان شرقی انتخاب شد. برای تجزیهوتحلیل دادهها نیز از نرمافزار میکمک استفاده شد. یافتههای پژوهش نشان میدهد که از میان مجموع 84 عامل تأثیرگذار، 16 عامل نقش کلیدی در رقابتپذیری منطقهای استان آذربایجان شرقی دارند که از این میان هشت متغیر مربوط به بعد اقتصادی (کنترل کیفیت کالا و خدمات، سرمایهگذاری خارجی، سرمایهگذاری بخش خصوصی، نرخ ارز، سهولت راهاندازی کسبوکار، پتانسیل صادراتی، قوانین و سیاستهای مالی، نوآوری/پتانسیل نوآوری)، سه متغیر مربوط به بعد نهادی-سیاسی (سطح روابط با همسایگان داخلی و خارجی، ثبات سیاسی کشور و منطقه، حمایت دولت از کسبوکارهای دانش-بنیان و نوآور)، سه متغیر مربوط به بعد اجتماعی-فرهنگی (روحیه کارآفرینی، امنیت سرمایهگذاری، سرمایه انسانی) و دو متغیر مربوط به بعد زیرساختی (کیفیت نیروی کار، توسعه زیرساختها) است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| رقابتپذیری منطقهای؛ SPSS؛ میکمک؛ استان آذربایجان شرقی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 802 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 626 |
||