الگوی سازگاری معیشت جوامع روستایی ایران در مواجه با تغییرات اقلیمی | ||
| جغرافیا و مخاطرات محیطی | ||
| مقاله 12، دوره 13، شماره 2 - شماره پیاپی 50، تابستان 1403، صفحه 263-291 اصل مقاله (799.04 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/geoeh.2023.83326.1392 | ||
| نویسندگان | ||
| علی مختاری کرچگانی* 1؛ علی خدادادی1؛ مرتضی توکلی2 | ||
| 1دانشجوی دکتری جغرافیا و برنامهریزی روستایی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران | ||
| 2دانشیار جغرافیا و برنامهریزی روستایی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران | ||
| چکیده | ||
| امروزه معیشت روستائیان بهشدت با تغییرات اقلیمی گرهخورده است؛ بهطوریکه با افزایش این تغییرات وضعیت پایداری معیشتی آنان با بحران مواجه است. این مسئله نشان از چگونگی الگوی سازگاری این جوامع در برخورد با این تغییرات دارد؛ بنابراین، هدف پژوهش حاضر شناسایی الگوی سازگاری معیشت جوامع روستایی ایران در مواجه با تغییرات اقلیمی است. روش مطالعه در زمره مطالعات کاربردی است، که از نظر هدف توصیفی– تبیینی، در یک رویکرد کیفی و کمی صورت پذیرفته است. این تحقیق از روش نمونهگیری غیراحتمالی هدفمند بوده، و برای گردآوری دادههای ثانویه از روش اسنادی و دادههای اولیه از روش میدانی (پرسشنامه کیو) استفاده شده. جامعه موردمطالعه شامل خبرگان است؛ پرسشنامهها بهصورت الکترونیکی، برای 20 نفر از کارشناسان (جامعه دانشگاهی) ارسال گردید. جهت تجزیهوتحلیل دادههای جمعآوریشده از روش تحلیل عاملی کیو استفاده شده. نتایج پژوهش حاکی از آن است که الگوی پایین به بالا بهعنوان راهبرد محوری در سازگاری معیشتی جوامع روستایی در برابر تغییرات اقلیمی خواهد بود. از سویی دو عامل "سازگاری زیستمحیطی" با امتیاز 34.37 و "سازگاری اجتماعی" با امتیاز 23.8 بهعنوان مهمترین راهبردها معیشتی برای جوامع روستایی ایران شناخته شدند که این الگوی سازگاری میتواند در قالب برنامههای اجرایی همچون: آموزش الگوی های رفتاری سازگار؛ ارتقاء پشتیبانی اجتماعی؛ شیوههای صرفهجویی در مصرف آب و اشتراکگذاری دانش بومی جوامع روستایی در مواجه با تغییرات اقلیمی محقق گردد. همچنین، برای پایداری معیشت روستائیان در مواجه با رویدادهای اقلیمی، نهادهای داخلی و خارجی میتوانند با بهرهگیری از ظرفیتهای دانش بومی به سیاستهای سازگاری دست پیدا کنند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| سازگاری معیشتی؛ تغییرات اقلیمی؛ الگوی پایین به بالا؛ دانش بومی؛ جوامع روستایی؛ سازگاری زیست محیطی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 21,724 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 2,211 |
||