تبیین عوامل موثر بر همگرایی و واگرایی شیعیان عراق و ایران | ||
| پژوهش های جغرافیای سیاسی | ||
| دوره 8، شماره 3 - شماره پیاپی 31، پاییز 1402، صفحه 63-86 اصل مقاله (694.87 K) | ||
| نوع مقاله: پژوهشی - کاربردی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/pg.2023.79207.1174 | ||
| نویسندگان | ||
| مصطفی قادری حاجت* 1؛ مجید دیاری صالح2؛ احمد عبدالله زیاد3 | ||
| 1استادیار جغرافیای سیاسی، دانشکده ادبیات، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران | ||
| 2استاد جغرافیا، دانشگاه المستنصریه، بغداد، عراق | ||
| 3دانش آموخته کارشناسی ارشد جغرافیایی سیاسی دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران | ||
| چکیده | ||
| همگرایی گروه های قومی-مذهبی، موضوعی متفاوت در زمینه تقویت مناسبات بین کشورهاست. ج.ا.ایران و جمهوری عراق، دو کشوری هستند که جمعیت قابل توجهی از شیعیان جهان را در خود جای دادهاند. در ایران، شیعیان موفق به نظام سازی شده و در عراق، از سال 2003 به بعد، حائز نقشی مهم در ساختار نظام عراق شدهاند. از آنجا که شیعیان و ایدئولوژی تشیع در دو سیستم سیاسی، نقش تاثیرگذار را دارند فهم عوامل همگرایی و عوامل واگرایی، موضوعی شایسته توجه در روابط دو جامعه است. مقاله حاضر با استفاده از روش توصیفی و تحلیلی، با بکارگیری روش دلفی و AHP ضمن بهره گیری از دادههای کتابخانهای و یافته های میدانی بدنبال پاسخ به این سوال است که چه عواملی موجب همگرایی و واگرایی شیعیان ایران و عراق می باشند؟ یافته ها نشان می دهد فرهنگ مشترک مبتنی بر عقاید شیعی از جمله موضوع عتبات عالیات در کنار منافع عمده سیاسی مانند اهمیت حفظ قدرت احزاب و جریان های شیعی در ساختار سیاسی عراق و اقتصادی مانند تجارت، بازسازی عراق و امنیتی متبلور در مقابله با تهدیدات مشترک عوامل اصلی همگرایی شیعیان ایران و عراق محسوب می شود. در مقابل عواملی مانند معادلات داخلی دو کشور از جمله رقابت های درونی احزاب شیعه در عراق و وجود جریان غرب گرا و شرق گرا در ایران همچنین تاثیر بازیگران خارجی، عوامل اصلی واگرایی شیعیان ایران و عراق تلقی می شوند. اگرچه در شرایط کنونی وزن عوامل همگرا از عوامل واگرا بیشتر می باشد، اما این برتری شکننده می باشد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| همگرایی؛ واگرایی؛ شیعیان ایران؛ شیعیان عراق | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 944 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 544 |
||