روششناسی کشف مذاق شارع(مطالعۀ موردی حکم رجوع در هبۀ زوج به زوجه) | ||
| فقه و اصول (Fiqh va uṣūl) | ||
| مقاله 9، دوره 55، شماره 4 - شماره پیاپی 135، زمستان 1402، صفحه 237-263 اصل مقاله (1.16 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/jfiqh.2022.78916.1451 | ||
| نویسنده | ||
| عبدالحمید واسطی* | ||
| استادیار پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی | ||
| چکیده | ||
| مذاق شریعت ازجمله مستندات پرتکرار فقه برای دستیابی به حکم شرعی است؛ باوجوداین، سرفصل مستقلی در کتب فقهی و اصولی برای تنقیح این مبحث منعقد نشده است. مسئلۀ این نوشتار، رسیدن به تعریفی روشن و چگونگی کشف این مذاق در میدانِ اجتهاد و تفقه است. حاصل این جستار اینکه مذاق شارع عبارت است از: برایند فهم فقیه از شبکهای از گزارههای دالّ بر نظام معرفتیِ دین، متضمن خصوصیات شارع و انسان و جامعه، مقاصد الشریعه، مجموعۀ آیات الاحکام، مجموعۀ قواعد فقه، اولویتهای شارع و مصلحتهای او، اشباه و نظائرِ حکم با قرائت شیعی، مجموعۀ احکامِ قطعیِ تعیینکنندۀ مرزهای واجب و حرام، مجموعۀ احکام قطعیِ تعیینکنندۀ مطلوب شارع در زمینه مستحبات و مکروهات، اصلهای عملی. در این جستار، مراحل پانزدهگانهای برای برایندگیری از موارد فوق، تبیین شده و در یک مطالعه موردی بر کشف مذاق شارع در مسئلۀ رجوع زوج از هبه به زوجه تطبیق داده شده است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| فقاهت و اجتهاد؛ روششناسی؛ الگوریتم اجتهاد؛ مذاق شارع؛ هبۀ زوج | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 3,362 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 17,912 |
||