زمین شیمی زیست محیطی عناصر بالقوه سمّی در باطله های فراوری معدن سرب و روی آهنگران، استان همدان | ||
| زمین شناسی اقتصادی | ||
| دوره 16، شماره 1 - شماره پیاپی 40، 1403، صفحه 25-49 اصل مقاله (1.43 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/econg.2024.85154.1094 | ||
| نویسندگان | ||
| ماهرخ قنبری مهذب1؛ گیتی فرقانی تهرانی* 2؛ افشین قشلاقی3 | ||
| 1دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه زمین شناسی زیست محیطی و آب شناسی، دانشکده علوم زمین، دانشگاه صنعتی شاهرود، شاهرود، ایران | ||
| 2دانشیار، گروه زمین شناسی زیست محیطی و آب شناسی، دانشکده علوم زمین، دانشگاه صنعتی شاهرود، شاهرود، ایران | ||
| 3استادیار، گروه زمین شناسی زیست محیطی و آب شناسی، دانشکده علوم زمین، دانشگاه صنعتی شاهرود، شاهرود، ایران | ||
| چکیده | ||
| هدف از این پژوهش، بررسی زمینشیمی زیست محیطی عناصر بالقوّه سمّی در باطله های فراوری معدن سرب و روی آهنگران، واقع در 95 کیلومتری جنوبشرق همدان است. به این منظور، مؤلفههای فیزیکی- شیمیایی، فازهای کانیایی و غلظت عناصر بالقوه سمّی در 14 نمونه بررسی شد. pH نمونه های باطله در محدوده بین 7/7 تا 4/9، کربنات بین 5/50 تا 5/64 درصد و ظرفیت تبادل کاتیونی بین 3/27 تا 1/35 میلی اکی والان بر 100 گرم متغیر است. کانی رسی غالب در نمونه های باطله مونتموریلونیت، و کانی های کوارتز و سیدریت فراوان ترین فازهای کانیایی هستند. بر اساس داده های غلظت کل عناصر بالقوه سمّی و محاسبه ضرایب زیست محیطی، نمونه های باطله نسبت به عناصر سرب، آنتیموان، روی، کادمیم، آرسنیک، منگنز و نقره غنی شدگی نشان می دهند و دارای خطر بومشناختی بسیار زیادی هستند. ارزیابی خطر سلامت برای جمعیت های انسانی پیرامون معدن نشان می دهد که مقدار ضریب خطر عناصر مختلف در کودکان بیشتر از بزرگسالان است. بیشترین خطر غیرسرطانزایی برای مسیر بلع، استنشاق، و تماس پوستی به ترتیب مربوط به عناصر آرسنیک، منگنز و کادمیم است. بلع عناصر آرسنیک، کادمیم و کروم برای کودکان و بلع کادمیم برای بزرگسالان با خطر سرطانزایی همراه است. بر اساس نتایج به دست آمده، باطله های فراوری معدن آهنگران پتانسیل آلودهکردن منابع آب زیرزمینی و خاک کشاورزی پیرامون معدن را داشته و بنابراین اعمال تمهیدات زیست محیطی مناسب برای دفع مناسب باطله ها یا پاکسازی آنها ضروری است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| آلودگی؛ باطله؛ معدن آهنگران؛ زون سنندج- سیرجان | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 4,154 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,353 |
||