تحلیل محتوای کتابهای درسی دورۀ ابتدایی برمبنای مؤلفههای هویتیابی (مورد مطالعه: کتابهای فارسی و مطالعات اجتماعی | ||
| علوم اجتماعی دانشگاه فردوسی مشهد | ||
| مقاله 10، دوره 21، شماره 2 - شماره پیاپی 48، تابستان 1403، صفحه 329-355 اصل مقاله (819.39 K) | ||
| نوع مقاله: پژوهشی -مطالعه موردی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/social.2024.89241.1542 | ||
| نویسندگان | ||
| فاطمه رهبری1؛ حکیمه السادات شریف زاده* 2؛ میمنت عابدینی بلترک3 | ||
| 1کارشناس ارشد فلسفۀ آموزش و پرورش، داانشگاه مازندران، بابلسر، ایران | ||
| 2دانشیار گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم انسانی و اجتماعی،دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران | ||
| 3دانشیار گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم انسانی و اجتماعی،دانشگاه مازندران، بابلسر،ایران | ||
| چکیده | ||
| پژوهش حاضر با هدف تحلیل محتوای کتابهای مطالعات اجتماعی و فارسی دورۀ ابتدایی برمبنای مؤلفههای هویتیابی در نظریۀ « انسان به منزلۀ عامل» انجام شده است. با واکاوی نظریۀ انسان بهمنزلۀ عامل، چهار مؤلفۀ خودآگاهی، ارزشمندی، وحدت و اقتدار و شاخصهایی استنتاج شد. طبق این نظریه، اعمال انسان هویت وی را میسازند و شناخت، اراده و میل مبادی عمل محسوب میشوند. مؤلفۀ خودآگاهی شامل شاخصهای «معرفی خود و توصیف احساسات، هیجانات، علاقهمندیها، نیازها و توانمندیهای خویش» و «خودارزیابی»، مؤلفۀ ارزشمندی شامل شاخصهای «شباهت و تفاوت با دیگران» و «دیگرارزیابی»، مؤلفۀ وحدت شامل «اولویتبندی امور» و «مشارکت در فعالیت جمعی»، مؤلفۀ اقتدار شامل «انتخاب و تصمیمگیری» و «در نظرگرفتن اثر و نتیجۀ عمل» است. روش پژوهش، تحلیل محتوای کمی است. دادهها با استفاده از روش آنتروپی شانون تجزیهوتحلیل شد. جامعۀ آماری، کتابهای درسی دورۀ ابتدایی و نمونۀ پژوهش بهصورت هدفمند کتابهای مطالعات اجتماعی و فارسی (خوانداری و نگارش) مجموعاً 16 جلد بود. واحد مورد تحلیل نیز صفحههای کتابهای درسی (متن، تصویر، فعالیت یا پرسشها) بود. پایایی با توجه به ضریب توافقی به دست آمد که برابر با90/0 بود. با توجه به یافتههای پژوهش، در کتب مطالعات اجتماعی و فارسی 2103 مورد به مؤلفههای هویتیابی پرداختهاند. نتایج حاصل از تجزیهوتحلیل دادهها نشان داد به مؤلفۀ خودآگاهی و اقتدار با ضریب اهمیت 255/0، بیش از دو مؤلفۀ دیگر توجه شده است. کمترین میزان توجه و اهمیت، مربوط به مؤلفۀ ارزشمندی است. بیشترین فراوانی مؤلفههای هویتیابی در مطالعات اجتماعی ششم و کمترین فراوانی در کتابهای نگارش مشاهده شد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| هویتیابی؛ انسان به منزلۀ عامل؛ تحلیل محتوا؛ دورۀ ابتدایی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 888 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 434 |
||