فراتحلیل اثر مقادیر مختلف کودهای دامی، شیمیایی (نیتروژن) و زیستی بر برخی صفات کمّی و کیفی آویشن باغی (Thymus vulgaris L.) | ||
| بوم شناسی کشاورزی | ||
| مقاله 4، دوره 16، شماره 3 - شماره پیاپی 61، پاییز 1403، صفحه 477-492 اصل مقاله (1.53 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/agry.2024.84908.1170 | ||
| نویسندگان | ||
| حوا محمودی اصل1؛ محمود مختاری* 2؛ رضا صدرآبادی حقیقی1؛ مهدی الهی ترشیزی1 | ||
| 1گروه علوم کشاورزی ، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران. | ||
| 2گروه علوم کشاورزی ، واحد قاینات، دانشگاه آزاد اسلامی، قاینات، ایران | ||
| چکیده | ||
| این مسئله که چگونه میتوان مطالعات پژوهشی مستقل از یکدیگر را گرد هم آورد و تفسیر کرد، یک سؤال اساسی و مهم در همه علوم است. استفاده از تکنیک فراتحلیل به پژوهشگران این امکان را میدهد که در مقایسه با یک مطالعه و یا مداخله واحد یا منفرد به شناختی بیشتر از پدیدههای مورد نظر برسند. جنس آویشن (Thymus) از خانواده نعناعیان (Lamiaceae) دارای بیش از 215 گونه در جهان است که 18 گونه آن در ایران شناسایی شده است. آویشن باغی (Thymus vulgaris L.) گیاهی چند ساله، بوتهای، پوششی، نیمههمیشهسبز و بومی منطقه اروپا و مدیترانه بوده و از قدرت سازگاری محیطی گستردهای برخوردار است. در سالهای گذشته، مطالعات زیادی روی گیاه آویشن صورت گرفته است که گاه نتایج متناقضی نیز داشتهاند. بدینمنظور مقالهها، گزارشهای پژوهشی و پایاننامههای دانشجویی با استفاده از واژههای کلیدی مرتبط با صفات مهم کمّی و کیفی آویشن مرور شد. پس از کنترل کیفی، از میان 250 مقاله، تعداد 60 مقاله فارسی و 28 مقاله انگلیسی انتخاب گردید و در نهایت، 15 مقاله با 53 اندازه اثر برای مقادیر مختلف کودهای گاوی و 49 اندازه اثر برای کودهای شیمیایی و زیستی بر صفات، وزن خشک، درصد اسانس و عملکرد روغن ثبت و مورد تجزیه فراتحلیل قرارگرفت. نتایج فراتحلیل نشان میدهد که مطالعات اثر 30 تن کود گاوی در هکتار با اندازه اثر (502/0 =g) برای وزن خشک و (482/0 =g) برای عملکرد روغن افزایشی و مثبت بودند و با اطمینان 99 درصد (01/0≥P) برای صفات ذکرشده معنیدار شدند. این مطالعات براساس شاخصI2 برای وزن خشک (48/79 =I2) و برای عملکرد روغن (79/86 =I2) ناهمگن بودند و پس از رسم نمودار قیفی و انجام آزمون بگ و مازومدار، تقارن و عدم خطای انتشار آنها مشاهده گردید. و نتایج بهدست آمده قابل توصیه میباشد. مطالعات اثر کود شیمیایی (نیتروژن) فقط بر افزایش عملکرد وزن خشک با اندازه اثر (614/0=g) افزایشی، مثبت و معنیدار شده است (01/0≥P). این مطالعات براساس شاخصI2 برای وزن خشک (79/93 =I2) ناهمگن بودند و پس از رسم نمودار قیفی و انجام آزمون بگ و مازومدار، تقارن و عدم خطای انتشار آنها مشاهده گردید و نتایج بهدست آمده قابل توصیه میباشد. مطالعات اثر کودهای زیستی بهترتیب با اندازه اثر (789/0=g) بر وزن خشک، (773/0=g) بر عملکرد روغن و (593/0=g) بر درصد اسانس تأثیر افزایشی و مثبت داشتند و معنیدار شده است (01/0≥p). این مطالعات براساس شاخصI2 برای عملکرد روغن (34/83 =I2) و درصد اسانس (71/77 =I2) ناهمگن و متقارن بودند و خطای انتشار نداشته و نتایج آن قابل توصیه میباشد. صفاتی که معنیدار نشدند یا مطالعات آنها از تقارن برخوردار نبودند، در همه تیمارهای مورد بررسی نیاز به انجام مطالعات با دقت بالاتر برای توصیه دارند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| اندازه اثر؛ خطای انتشار؛ درصد اسانس؛ ناهمگنی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 5,715 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 2,107 |
||