تبیین ترمیمپذیری محیط و نقش مؤلفههای معماری در ارتقای بازگردانی روانشناختی و بهزیستی کاربران بر مبنای علم اعصاب | ||
| مطالعات طراحی معماری و شهرسازی زمینه گرا | ||
| دوره 1، شماره 1، فروردین 1404، صفحه 44-69 اصل مقاله (697.57 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/context.2025.91591.1006 | ||
| نویسندگان | ||
| محبوبه زمانی* 1؛ فرزانه وفائی2؛ فرامرز فدایی3 | ||
| 1هیئت علمی مدعو، گروه هنر و معماری، آموزش عالی خراسان، مشهد، ایران. | ||
| 2دانشیار، گروه علوم اعصاب، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران. دانشیار، مرکز تحقیقات علوم اعصاب، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران. | ||
| 3هیئت علمی، گروه هنر و معماری، آموزش عالی خراسان، مشهد، ایران. | ||
| چکیده | ||
| تأثیر محیط ساختهشده بر انسان همواره موردتوجه محققان بوده است. پژوهش حاضر به بررسی عمیق تأثیر مؤلفههای معماری بر ترمیمپذیری محیط و تأثیر آن بر بهزیستی و سلامت روان کاربران از دیدگاه علم اعصاب میپردازد. پژوهش با رویکرد کیفی و از طریق تحلیل متون، ادبیات و مبانی نظری مرتبط با ترمیمپذیری محیط، مؤلفههای معماری و اثرات محیطی بر سلامت روان انجام شد. چهار نظریهی اصلی نزدیک به این موضوع شامل SRT (نظریه کاهش استرس)، ART (نظریه بازسازی توجه)، PRT (نظریه چشمانداز، پناهگاه امن) و نظریهی برانگیختگی بهعنوان چارچوبهای کلیدی مطالعه شده و مؤلفههای معماری مرتبط با این نظریهها استخراج گردید. یافتهها نشان میدهد که مؤلفههای فیزیکی و مفهومی محیط بر ترمیمپذیری تأثیرگذار میباشند و در دو سطح اصلی و یک سطح پیشزمینه قابل دستهبندی است که مولفهها معماری منطبق بر آن در پژوهش تعیینشدهاند. درنهایت، این پژوهش مدل نظری برای طراحی محیطهای ترمیمپذیر ارائه نموده است که باعث بازگردانی تواناییهای روانشناختی و بهزیستی کاربران، کاهش استرس، افزایش تمرکز و خودشکوفایی در هنگام تعامل فعال با محیط ترمیمپذیر میگردد. این چارچوب میتواند در طراحی معماری بهمنظور ارتقاء بهزیستی روانی افراد کاربرد داشته باشد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| محیط ترمیمپذیر؛ مولفههای معماری؛ بازگردانی روانشناختی؛ علوم اعصاب | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 837 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 581 |
||