مدل‌سازی دینامیکی وکنترل مقید یک بازوی هوایی برای کنترل نیرو در تعامل با محیط با ضریب سفتی نامعلوم

علوم کاربردی و محاسباتی در مکانیک

مقاله 6، دوره 37، شماره 3 - شماره پیاپی 41، شهریور 1404، صفحه 95-116   

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/jacsm.2025.90706.1301

نویسندگان

رضا ابراهیمی؛ محمد جعفر صدیق دامغانی زاده^* ؛ فرزاد آیت اله زاده شیرازی

دانشکده مهندسی مکانیک، دانشکدگان فنی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

چکیده

یکی از زمینه‌های درحال‌ تکامل در سال‌های اخیر، پهپادهای مجهز به بازوی رباتیک است. این سیستم‌ها دارای معادلات غیرخطی و پیچیده‌ای هستند. در این مقاله، ابتدا به مدل‌سازی دینامیکی یک پهپاد شش‌موتوره (هگزاروتور) مجهز به بازوی رباتیک دو درجه آزادی، به کمک روش اویلر - لاگرانژ پرداخته شده است. برای تعامل این سیستم با محیط، باتوجه‌به اینکه سیستم دارای نقصان عملگر در ورودی است، ابتدا معادلات دینامیکی به شکلی بازنویسی می‌شود که برخی ورودی‌ها وظیفه ردیابی مسیر و اعمال نیرو توسط مجری نهایی بر محیط را انجام داده و برخی دیگر برای کنترل وضعیت هگزاروتور استفاده می‌شود. در ادامه برای کنترل نیرو و موقعیت در مجری نهایی، از ترکیب یک کنترل‌کننده تحت عنوان "کنترل‌کننده مقید نیرو" با کنترل‌کننده موقعیت استفاده شده است. در نهایت، دو مأموریت کاربردی برای سیستم در دو محیط مختلف، در یک نرم افزار شبیه‌ساز نزدیک به واقعیت به نام SimMechanics ، در حضور اغتشاش باد انجام شد و نتایج شبیه‌سازی دو ماموریت مقایسه شده و عملکرد سیستم هنگام تعامل با هر دو محیط، مناسب بوده است.

کلیدواژه‌ها

هگزاروتور مجهز به بازوی رباتیک؛ مدل‌سازی سیستم‌های چندجسمی؛ تعامل بازوی رباتیک با محیط ناشناخته؛ نقصان عملگر؛ کنترل مقید نیرو

مراجع

[1]    M. Pedrocco, A. Pasetto, G. Fanti, A. Benato, and S. Cocuzza, “Trajectory Tracking Control of an Aerial Manipulator in the Presence of Disturbances and Model Uncertainties,” Applied Sciences, vol. 14, no. 6, p. 2512, 2024.  https://doi.org/10.3390/app14062512

[2] A. E. Jimenez-Cano, G. Heredia, and A. Ollero, “Aerial manipulator with a compliant arm for bridge inspection,” in 2017 International Conference on Unmanned Aircraft Systems (ICUAS), 2017, pp. 1217–1222.  https://doi.org/10.1109/ICUAS.2017.7991458

[3] M. Brunner, G. Rizzi, M. Studiger, R. Siegwart, and M. Tognon, “A Planning-and-Control Framework for Aerial Manipulation of Articulated Objects,” IEEE Robotics and Automation Letters, vol. 7, no. 4, pp. 10689–10696, 2022. https://doi.org/10.1109/LRA.2022.3191178

[4] H. W. Wopereis, J. J. Hoekstra, T. H. Post, G. A. Folkertsma, S. Stramigioli, and M. Fumagalli, “Application of substantial and sustained force to vertical surfaces using a quadrotor,” in 2017 IEEE International Conference on Robotics and Automation (ICRA), 2017, pp. 2704–2709. https://doi.org/10.1109/ICRA.2017.7989314

[5] S. Hamaza, I. Georgilas, and T. Richardson, “Towards an Adaptive-Compliance Aerial Manipulator for Contact- Based Interaction,” in 2018 IEEE/RSJ International Conference on Intelligent Robots and Systems (IROS), 2018, pp. 1–9.  https://doi.org/10.1109/IROS.2018.8593576

[6] Q. Liu, Y. Liu, Z. Chen, K. Guo, X. Yu, Y. Zhang, and L. Guo, “A compact aerial manipulator: Design and control for dexterous operations,” Journal of Intelligent & Robotic Systems, vol. 110, no. 2, p. 66, 2024. https://doi.org/10.1007/s10846-024-02090-7

[7] H. Paul, R. Miyazaki, T. Kominami, R. Ladig, and K. Shimonomura, “A Versatile Aerial Manipulator Design and Realization of UAV Take-Off from a Rocking Unstable Surface,” Applied Sciences, vol. 11, no. 19, 2021. https://doi.org/10.3390/app11199157

[8] G. Zhang, Y. He, B. Dai, F. Gu, J. Han, and G. Liu, “Robust Control of an Aerial Manipulator Based on a Variable Inertia Parameters Model,” IEEE Transactions on Industrial Electronics, vol. 67, no. 11, pp. 9515–9525, 2020.  https://doi.org/10.1109/TIE.2019.2956414

[9] N. Sadeghzadeh Nokhodberiz, M. Iranshahi, and A. Montazeri, “Vision-based particle filtering for quad-copter attitude estimation using multirate delayed measurements,” Front Robot AI, vol. 10, 2023. https://doi.org/10.3389/frobt.2023.1090174

[10]         M. Aalipour, A. Mokhtarian, and H. Karimpour, “Nonlinear Control of Motion of A Spherical Robot on Inclined Surfaces Based on Feedback Linearization Method,” Journal Of Applied and Computational Sciences in Mechanics, vol. 31, no. 2, pp. 91–104, 2020. https://doi.org/10.22067/fum-mech.v31i2.74433

[11]  M. Moussid, A. Sayouti, and H. Medromi, “Dynamic modeling and control of a hexarotor using linear and nonlinear methods,” International Journal of Applied Information Systems, vol. 9, pp. 9–17, 2015. https://doi.org/10.5120/ijais2015451411

[12]  J. J. Craig, Introduction to Robotics: Mechanics and Control, 3rd ed. Upper Saddle River, NJ, USA: Pearson Prentice Hall, 2005.

[13]  J. Angeles, Fundamentals of Robotic Mechanical Systems: Theory, Methods, and Algorithms, 4th ed. Cham, Switzerland: Springer, 2014. https://doi.org/10.1007/978-3-319-01851-5