رهیافت کیفی علل و اثرات سیلاب اردیبهشت 1403 در شهر مشهد | ||
| فصلنامه آب و توسعه پایدار | ||
| مقاله 8، دوره 12، شماره 1 - شماره پیاپی 35، بهار 1404، صفحه 82-93 اصل مقاله (459.55 K) | ||
| نوع مقاله: مطالعه موردی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/jwsd.v12i1.2408-1355 | ||
| نویسندگان | ||
| محمد غلامی1؛ مهدی کلاهی* 2 | ||
| 1دانشکده منابع طبیعی و محیطزیست، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران | ||
| 2گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکده منابع طبیعی و محیطزیست، پژوهشکده آب و محیط زیست، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران | ||
| چکیده | ||
| بلایای طبیعی و در صدر آنها سیلابهای حاصل از فعالیتهای انسان، هر ساله مسئول خسارات جانی و مالی فراوان و همچنین مانعی در مسیر رسیدن به اهداف توسعه پایدار هستند. پژوهش حاضر در پی بررسی علل و چگونگی وقوع سیلاب در اردیبهشت 1403 در شهر مشهد، به عنوان دومین کلانشهر کشور انجام شد. با بهکارگیری روش تحلیل کیفی، دادههای مورد نیاز از پنلهای گفتگومحور با حضور متخصصان، مسئولان و دغدغهمندان، جمعآوری شد. پس از پیادهسازی گفتمانها، مطالب مهم در قالب کدهای گزینشی، محوری و باز، استخراج و دستهبندی شدند. نتایج نشان داد که عوامل انسانی در بین عوامل ایجادکننده سیلاب، نقش پررنگتری در بروز و بهویژه حادثهساز شدن آن داشتهاند که شامل «طراحی نامناسب شهری»، «مدیریت نامناسب ترافیک»، «عدم توسعه صحیح شهری»، «عدم توجه به مسائل علمی»، «دیدگاههای نادرست انسانی»، «موانع قانونی»، «عوامل تشدیدکننده انسانی» و در نهایت «عوامل مدیریتی» بودند. همچنین مسئله «تغییر اقلیم» به عنوان تنها عامل طبیعی شناخته شد که در گفتمانها، نقش کمرنگتری را در ایجاد سیلاب به خود اختصاص داد. بنابراین، مسائلی همچون توسعه ناپایدار شهری، تخریب سرزمین و عدم توجه به مدیریت ریسک به جای مدیریت بحران را میتوان به عنوان مهمترین مسائل ریشهای که سبب بروز و مهمتر از آن حادثهساز شدن سیلاب در اردیبهشت 1403 شدهاند، برجسته کرد. بر این اساس، ایجاد مدیریت واحد شهری از طریق اجماع و اتحادی قابل توجه بین تمام ارگانها از قبیل شهرداری، مسئولان نهادهای دولتی و حکومتی و تشکلهای مدنی و مردم، برای جلوگیری از تکرار چنین روندهای مخرب، ضروری است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| کنش جمعی؛ تصمیمگیری مشارکتی؛ توسعه پایدار؛ تخریب سرزمین؛ مدیریت ریسک | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 617 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 359 |
||