مقاومت برخی ارقام و لاین های پیشرفته گندم نسبت به زنبور ساقه خوار غلات Cephus pygmaeus L. Hym: Cephidae

پژوهش های حفاظت گیاهان ایران

مقاله 5، دوره 27، شماره 3 - شماره پیاپی 21، 1392، صفحه 301-307   

نوع مقاله: مقالات پژوهشی

شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/jpp.v27i3.26732

نویسندگان

عباس خانیزاد^* ؛ وریا ویسانی؛ حسن احمدی

چکیده

جهت اجرای طرح بررسی مقاومت لاین های پیشرفته گندم دیم نسبت به زنبور ساقه خوار غلات Cephus pygmaeus L. تعداد شانزده رقم و لاین پیشرفته گندم دیم از بخش تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر سنندج تهیه شد، که بصورت طرح بلوکهای کامل تصادفی با 4 تکرار در محل ایستگاه تحقیقاتی قاملو طی دو سال زراعی 89- 1387 کاشت شد و مراحل مختلف رشدی لاین های گندم و مراحل رشد و نموی آفت مورد بررسی قرار گرفت. با مقایسه میانگین های دو ساله به روش توکی، مشخص گردید که رقم شماره 7 (شاهی) بالاترین (75/3 درصد) و رقم شماره 16 سرداری کمترین (11/1 درصد) میزان آلودگی را نشان داد. رقم شماره 6 (گینارو) با 17/6 گرم کاهش وزن هزار دانه بیشترین و رقم شماره 9 (آگری) با 33/1 گرم کاهش وزن، کمترین صدمه را داشت. همچنین نتایج نشان داد که رقم شماره 7 (شاهی) با تعداد 7 خوشه افتاده بیشترین تلفات و رقم شماره 16 سرداری با توجه به غالب بودن کاشت آن در منطقه به عنوان شاهد با 3 خوشه افتاده کمترین تلفات را داشت. در این بررسی برخی از خصوصیات مرفولوژیکی ارقام مورد آزمایش از قبیل تعداد ساقه در بوته، تعداد گره در ساقه، قطر ساقه‌ها، سختی و تردی، خالی یا توپر بودن و صاف یا زبر بودن ساقه‌ها ثبت شده و ارتباط هر فاکتور با میزان آلودگی بوته‌ها بررسی و مشخص گردید که لاروهای آفت بیشتر ساقه‌های با قطر بیشتر را ترجیح می‌دهند.

کلیدواژه‌ها

گندم دیم؛ مقاومت؛ ارقام پیشرفته؛ زنبور ساقه خوار غلات؛ سرداری