تأثیر تراکم مواد مغذی و اسید آمینۀ ال- گلوتامین افزودنی بر عملکرد رشد، مورفولوژی روده کوچک و پاسخ ایمنی جوجه‌های گوشتی

پژوهشهای علوم دامی ایران

مقاله 1، دوره 8، شماره 2 - شماره پیاپی 26، تیر 1395، صفحه 284-297   

نوع مقاله: علمی پژوهشی- تغذیه طیور

شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/ijasr.v8i2.27742

نویسندگان

مجید قشلاق علیایی^{* 1}؛ ابوالقاسم گلیان²؛ علیرضا حق پرست³؛ محمد رضا باسامی⁴؛ علیرضا هروی موسوی²

¹گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

²گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

³گروه پاتوبیولوژی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران.

⁴دانشگاه فردوسی مشهد

چکیده

این مطالعه به منظور بررسی اثر سطوح مختلف تراکم مواد مغذی و گلوتامین افزودنی بر عملکرد رشد، مورفولوژی ژژنوم و پاسخ‌های ایمنی جوجه‌های گوشتی در دورۀ آغازین (10-0 روزگی)، رشد (24-11 روزگی) و پایانی (42-25 روزگی) انجام گرفت. آزمایشی با 320 قطعه جوجه گوشتی نر سویه راس 308 در قالب یک طرح کاملاً تصادفی با 8 تیمار، 4 تکرار و 10 قطعه جوجه در هر تکرار انجام شد. در این آزمایش از دو سطح تراکم مواد مغذی (توصیه راس و 5 درصد رقیق شده) و 4 سطح گلوتامین (0، 5/0، 1 و 5/1 درصد) در قالب طرح کاملاً تصادفی به صورت فاکتوریل 2×4 استفاده شد. نتایج آزمایش نشان داد که در دورۀ رشد و پایانی، تراکم مواد مغذی توصیه شده و گلوتامین افزودنی در جیرۀ غذایی موجب بهبود ضریب تبدیل خوراک می‌شود. افزودن گلوتامین موجب افزایش وزن نسبی ژژنوم، کل روده کوچک، تیموس و بورس گردید. سطح تراکم مواد مغذی و گلوتامین بر ارتفاع ویلی و عمق کریپت ژژنوم تأثیر معنی‌داری داشت. در بررسی ایمنی هومورال، بیشترین تیتر آنتی‌بادی بر علیه SRBC اولیه و ثانویه در تیمار حاوی 5/1 درصد گلوتامین و کمترین آن در گروه شاهد (بدون گلوتامین افزودنی) مشاهده شد. با تزریق زیر جلدی فیتوهماگلوتینین- P مشخص شد که گلوتامین افزودنی موجب افزایش ضخامت پردۀ بین انگشتان پای پرندگان گردید. بطور کلی نتایج حاصل از این تحقیق نشان داد که با تنظیم جیره‌های ‌غذایی با تراکم مواد مغذی توصیه شده برای سویه راس و افزودن 5/0 درصد گلوتامین، عملکرد رشد بهبود می‌یابد و تغذیه جوجه‌ها با جیرۀ حاوی 1 درصد گلوتامین افزودنی و تراکم مواد مغذی توصیه شده پاسخ‌های ایمنی ارتقاء می‌یابد.

کلیدواژه‌ها

ایمنی سلولی؛ ایمنی هومورال؛ تراکم مواد مغذی؛ عملکرد جوجه گوشتی؛ گلوتامین

مراجع

1- Bartell, S. M., and A. B. Batal. 2007. The Effect of Supplemental Glutamine on Growth Performance, Development of the Gastrointestinal Tract and Humoral Immune Response of Broilers. Poultry Science, 86:1940–1947.

2- Domeneghini, C., A. Di Giancamillo., G. Savoini., R. Paratte., V. Bontempo., and V. Dell’Orto. 2004. Structural patterns of swine ileal mucosa following L-glutamine and nucleotides administration during the weaning period. A histochemical and histometrical study. Histology and Histopathology, 19:49–58.

3- Erf, G. F. 2004. Cell- mediated immunity in poultry. Poultry Science, 83: 580-590.

4- Fasina, Y. O., J. B. Bowers., J. B. Hess., and S. R. Mckee. 2010. Effect of dietary glutamine supplementation on Salmonella colonization in the ceca of young broiler chicks. Poultry Science, 89:1042–1048.

5- Flaherty, L. O., and D. B. Hayes. 1999. Immunonutrition and surgical practice. Proceedings of the Nutrition Society, 58: 831–837.

6- Francis, J. A., and D. G. Richard. 2002. Glutamine: essential for immune nutrition in the critically ill. British Journal of Nutrition, 87, (Suppl. 1) S3–S8.

7- Grimble, R. F. 2001. Nutritional modulation of immune function. Proceedings of the Nutrition Society, 60: 389-397.

8- Hall, J. C., K. Heel., and McCauley. R .1996. Glutamine. British Journal of Surgery, 83: 305–312.

9- Kew, S., M. W. Sharon., P. Yaqoob., A. W. Fiona., A. M. Elizabeth., and P. C. Calder.1999. Dietary Glutamine Enhances Murine T-Lymphocyte Responsiveness. Journal of Nutrition, 1523-1531.

10- khan, J., Y. Liboshi., L. Cui., M. Wasa., k. Sando., Y. Takagi., and A. Okada. 1999. Alanyl-glutamine-supplemented parenteral nutrition increases luminal mucus gel and decreases permeability in the rat small intestine. Journal of Parenteral and Enteral Nutrition, 23:24–31.

11- Khmpaka, S., S. Okrathok., L. Hokking., B. Thukhanon., and W. Molee. 2011. Influence of supplemental glutamine on nutrient digestibility and utilization, small intestinal morphology and gastrointestinal tract and immune organ development of broiler chickens. World Academy of Science, Engineering and Technology, 80: 606-609.

12- Kidd, M. T. 2004. Nutritional modulation of immune function in broiler. Poultry Science, 83: 650- 657.

13- Kitt, S. J., P. S. Miller., A. J. Lewis., and R. L. Fischer. 2002. Effects of glutamine on growth performance and small intestine villus height in weanling pigs. Pages 29–32 in Nebraska Swine Reproduction. University. Nebraska, Lincoln.

14- Klasing, K. C. 1998. Nutrition modulation of resistance to infectious disease. Poultry Science, 77:1119–25.

15- Klasing, K. C. 2007. Nutrition and the immune system, Brit. Poultry Science, 48: 525-537.

16- Lacey, J. M., and D. W. Wilmore. 1990. Is glutamine a conditionally essential amino acid? Nutrition Reviews, 48: 297–309.

17- Li, P. Y., Y. D. Li. W. K. Sung., and G. Wu. 2007. Amino acids and immune function British Journal of Nutrition, 98: 237–252.

18- Mok, E., and R. Hankard. 2011. Glutamine Supplementation in Sick Children: Is It Beneficial? Journal of Nutrition, Met. Review Article.1-41.

19- Newsholme, p., J. procopio, M. M. R. Lima., T. C. Curi., and R. Curi. 2003. Glutamine and Glutamate – their central role in cell metabolism and function. Cell Biochemistry & Function, 21: 1-9.

20- Ross 308, Broiler Management Manual. Nutrition Specification. 2007. Aviagen limited. Newbridge, Midlothin. UK.

21- Safamehr, A., A. Kheiri., and A. Nobakht. 2011. Investigation of the effects of recommended levels of nutrients on performance and carcass traits of Ross broiler chicks. Iranian Journal of Animal Science Research, 21 (1): 1-14. (In Persian).

22- Sakamoto, M. I., A. E. Murakami., T. G. V. Silveira., J. I. M. Fernandes., and C. A. L. Oliveira. 2006. Influence of Glutamine and Vitamin E on the Performance and the Immune Responses of Broiler Chickens. Brazilian Journal of Poultry Science, 8:4. 243-249.

23- SAS Institute. 2003. SAS User’s Guide: Statistics. SAS Inst. Inc., Cary, NC.

24- Soltan, M. A. 2009. Influence of Dietary Glutamine Supplementation on Growth Performance, Small Intestinal Morphology, Immune Response and Some Blood Parameters of Broiler Chickens. International Journal of Poultry Science, 8 (1): 60-68.

25- Souba, W. W. 1993. Intestinal glutamine metabolism and nutrition. The Journal of Nutritional Biochemistry, 4: 2–8.

26- Suchner, U. K., S. Kuhn., and P. Fürst. 2000. The scientific basis of immunonutrition. Proceedings of the Nutrition Society, 59. 553–563.

27- Tella, J. L., N. J, Lemus., A. M. Carrete., and G. Blanco. 2008. The PHA test reflects acquired T- cell mediated immunocompetence in birds. Public Library of Science ONE, 3(9): e3295.

28- Thornton, S. A., A. corzo., G.T. Pharr., W. A. Dozier., D. M. Miles., and M. T. Kidd. 2006. Valine requirements for immune and growth responses in broilers from 3 to 6 weeks of age. British Poultry Science, 47: 190-199.

29- Wu G .2009. Amino acids: metabolism, functions, and nutrition. Amino Acids 37:1–17.

30- Wu G. 2010. Functional amino acids in growth, reproduction and health. Advances in Nutrition, 1: 31-37.

31- Wu, G., and C. J. Meininger. 2002. Regulation of nitric oxide synthesis by dietary factors. Annual Review of Nutrition, 22: 61–86.

32- Xiao-Ying, D., Y. Chu-Fen., T. Sheng-Qiu., J. Qing-Yan., and Z. Xiao-Ting. 2010. Effect and Mechanism of Glutamine on Productive Performance and Egg Quality of Laying Hens. Asian Australasian Journal of Animal Sciences, 23: 8: 1049 – 1056.

33- Yi, G. F., G. L. Allee., C. D. Knight., and J. J. Dibner. 2005. Impact of Glutamine and Oasis Hatchling Supplement on Growth Performance, Small Intestinal Morphology, and Immune Response of Broilers Vaccinated and Challenged with Eimeria maxima. Poultry Science, 84:283–293.

34- Yoneda, J. A., and K., Takehana. 2009. Regulatory roles of amino acids in immune response. Current Rheumatology Reviews, 5: 252-258.