تأثیر منابع مختلف مکمل روی بر عملکرد، قابلیت هضم، فراسنجه‌های خونی و شکمبه‌ای بره-های پرواری

پژوهشهای علوم دامی ایران

مقاله 2، دوره 16، شماره 1 - شماره پیاپی 57، فروردین 1403، صفحه 15-27   

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/ijasr.2024.82355.1140

نویسندگان

یداله چاشنی دل^{* 1}؛ رادمان بختیاری¹؛ حمیدرضا مردانی²

¹گروه علوم دامی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران.

²گروه شیمی، دانشگاه پیام نور واحد ساری، ایران

چکیده

به­منظور بررسی اثرات منابع مختلف مکمل­های آلی و معدنی روی در بره­های پرواری نژاد آمیخته زل، آزمایشی با استفاده از تعداد 25 رأس بره نر با سن 4-3 ماه و میانگین وزن بدن (4/1 ± 5/25 کیلوگرم) در قالب یک طرح کاملاً تصادفی با پنج تیمار به‌مدت 70 روز انجام شد. تیمارها شامل: 1- جیره مصرفی پایه بدون مکمل روی (حاوی 39/19 میلی­گرم روی در کیلوگرم ماده خشک) 2- جیره پایه + 30 میلی­گرم روی در کیلوگرم ماده خشک به‏‌شکل روی متیونین 3- جیره پایه + 30 میلی­گرم روی در کیلوگرم ماده خشک به‌شکل روی گلایسین 4- جیره پایه + 30 میلی­گرم روی در کیلوگرم ماده خشک به‌شکل اکسید روی 5- جیره پایه + 30 میلی­گرم روی در کیلوگرم ماده خشک به‌شکل سولفات روی بود. میزان ماده خشک مصرفی روزانه، افزایش وزن روزانه و ضریب تبدیل خوراک تعیین گردید. برای تعیین قابلیت هضم ظاهری، از روش اندازه‏گیری خاکستر نامحلول در اسید استفاده شد. خون‏گیری و اخذ مایع شکمبه در روز 70 آزمایش انجام گردید. نتایج نشان داد که افزایش وزن روزانه و ضریب تبدیل غذایی در تیمار­های حاوی مکمل­های آلی روی نسبت به گروه شاهد به­طور معنی­داری بهبود یافت. قابلیت هضم ظاهری ماده آلی در تیمار­های مکمل‏شده با روی آلی و قابلیت هضم الیاف نا‏محلول در شوینده خنثی و الیاف نا‏محلول در شوینده اسیدی در بره­های دریافت­کننده مکمل­های آلی روی و اکسید روی نسبت به سایر تیمار­ها به­طور معنی­داری بیشتر بود. غلظت گلوکز و روی سرم در تمامی بره­های مصرف­کننده مکمل روی نسبت به گروه شاهد به­طور معنی­داری افزایش یافت. به­طور کلی، می‏توان نتیجه گرفت، افزودن 30 میلی­گرم روی در کیلوگرم ماده خشک به جیره پایه (حاوی 39/19 میلی‏گرم روی در کیلوگرم ماده خشک) از منابع آلی مکمل روی در مقایسه با منابع معدنی روی، تأثیر بهتری بر عملکرد رشد بره‏های پرواری دارد. همچنین استفاده از هر دو منبع آلی و معدنی روی، سبب افزایش غلظت گلوکز سرم خون شد.

کلیدواژه‌ها

اسید چرب فرار؛ بره؛ عملکرد رشد؛ قابلیت هضم؛ مکمل روی

مراجع

1. Abdelnour, S.A., Alagawany, M., Hashem, N.M., Farag, M.R., Alghamdi, E.S., Hassan, F.U., Bilal, R.M., Elnesr, S.S., Dawood, M.A., Nagadi, S.A. and Elwan, H.A., 2021. Nanominerals: fabrication methods, benefits and hazards, and their applications in ruminants with special reference to selenium and zinc nanoparticles. Animals, 11(7), p.1916. https://doi.org/10.3390/ani11071916.
2. Aliarabi, H., Fadayifar, A., Tabatabaei, M. M., Zamani, P., Bahari, A., Farahavar, A., & Dezfoulian, A. H. (2015). Effect of zinc source on hematological, metabolic parameters and mineral balance in lambs. Biological Trace Element Research, 168, 82-90. https://doi.org/10.1007/s12011-015-0345-0.
3. Alimohamady, R., Aliarabi, H., Bruckmaier, R. M., & Christensen, R. G. (2019). Effect of different sources of supplemental zinc on performance, nutrient digestibility, and antioxidant enzyme activities in lambs. Biological Trace Element Research, 189, 75-84. https://doi.org/10.1007/s12011-018-1448-1.
4. Angeles-Hernandez, J. C., Miranda, M., Muñoz-Benitez, A. L., Vieyra-Alberto, R., Morales-Aguilar, N., Paz, E. A., & Gonzalez-Ronquillo, M. (2021). Zinc supplementation improves growth performance in small ruminants: A systematic review and meta-regression analysis. Animal Production Science, 61(7), 621-629. https://doi.org/10.1071/AN20628.
5. AOAC (2002) Official Methods of Analysis, 16^th Association of Official Analytical Chemists, Arlington, VA, USA.
6. Arelovich, H. M., Owens, F. N., Horn, G. W., & Vizcarra, J. A. (2000). Effects of supplemental zinc and manganese on ruminal fermentation, forage intake, and digestion by cattle fed prairie hay and urea. Journal of Animal Science, 78(11), 2972-2979. https://doi.org/10.2527/2000.78112972x.
7. Carmichael-Wyatt, R. N., Genther-Schroeder, O. N., & Hansen, S. L. (2020). The influence of dietary energy and zinc source and concentration on performance, trace mineral status, and gene expression of beef steers. Translational Animal Science, 4(4), txaa207. https://doi.org/10.1093/tas/txaa207.
8. Celi, P., Verlhac, V., Calvo, E. P., Schmeisser, J., & Kluenter, A. M. (2019). Biomarkers of gastrointestinal functionality in animal nutrition and health. Animal Feed Science and Technology, 250, 9-31. https://doi.org/10.1016/j.anifeedsci.2018.07.012.
9. Dehghan, M., Esmailipour, O,. & Barazandeh, A. (2018). Effect of zinc-methionine supplementation on performance, nutrient digestibility and blood metabolites of fattening lambs. Iranian Journal of Animal Science Research, 20(3), 411-424. (in persian).
10. Garg, A. K., Mudgal, V., & Dass, R. S. (2008). Effect of organic zinc supplementation on growth, nutrient utilization and mineral profile in lambs. Animal Feed Science and Technology, 144(1-2), 82-96. https://doi.org/10.1016/j.anifeedsci.2007.10.003.
11. Grešáková, Ľ., Tokarčíková, K., & Čobanová, K. (2021). Bioavailability of dietary zinc sources and their effect on mineral and antioxidant status in lambs. Agriculture, 11(11), 1093. https://doi.org/10.3390/agriculture11111093.
12. Ianni, A., Innosa, D., Martino, C., Grotta, L., Bennato, F., & Martino, G. (2019). Zinc supplementation of Friesian cows: Effect on chemical-nutritional composition and aromatic profile of dairy products. Journal of Dairy Science, 102(4), 2918-2927. https://doi.org/10.3168/jds.2018-15868.
13. Jia, W., Zhu, X., Zhang, W., Cheng, J., Guo, C., & Jia, Z. (2009). Effects of source of supplemental zinc on performance, nutrient digestibility and plasma mineral profile in Cashmere goats. Asian-Australasian Journal of Animal Sciences, 22(12), 1648-1653. https://doi.org/10.5713/ajas.2009.80649.
14. Mallaki, M., Norouzian, M. A., & Khadem, A. A. (2015). Effect of organic zinc supplementation on growth, nutrient utilization, and plasma zinc status in lambs. Turkish Journal of Veterinary & Animal Sciences, 39(1), 75-80. https://doi.org/10.3906/vet-1405-79.
15. Mandal, G. P., Dass, R. S., Isore, D. P., Garg, A. K., & Ram, G. C. (2007). Effect of zinc supplementation from two sources on growth, nutrient utilization and immune response in male crossbred cattle (Bos indicus× Bos taurus) bulls. Animal Feed Science and Technology, 138(1), 1-12. https://doi.org/10.1016/j.anifeedsci.2006.09.014.
16. McDonald, P., Edwards, R. A., Greenhalgh, J. F. D., Morgan, C. A., Sinclair, L. A., & Wilkinson, R. G. (2010) Animal nutrition. 7^th Longman Scientific and Technical, New York, USA. 692 pp.
17. Mir, S. H., Mani, V., Pal, R. P., Malik, T. A., & Sharma, H. (2020). Zinc in ruminants: metabolism and homeostasis. Proceedings of the National Academy of Sciences, India Section B: Biological Sciences, 90, 9-19. https://doi.org/10.1007/s40011-018-1048-z.
18. Mousaie, A. (2019). Dietary organic and inorganic zinc supplements in Kermani male lambs: Impacts on serum minerals, antioxidant status and some blood parameters. Iranian Journal of Animal Science Research, 11(3), 319-329. (in Persian with English abstract) https://doi.org/10.22067/ijasr.v11i3.68647.
19. Nishito, Y., & Kambe, T. (2019). Zinc transporter 1 (ZNT1) expression on the cell surface is elaborately controlled by cellular zinc levels. Journal of Biological Chemistry, 294(43), 15686-15697. https://doi.org/10.1074/jbc.RA119.010227.
20. NooriyanSoroor, M. E., Kazemi, S., Moeini, M. M., & Nikousefat, Z., (2019). The effect of organic and inorganic supplements of zinc on growth parameters, carcass characteristics and serum Sanjabi lambs. Iranian Journal of Animal Science Research, 31(121), 77-90. (in Persian).
21. NRC (2007). Nutrient Requirements of Small Ruminants: Sheep, Goats, Cervids, and New World Camelids. The National Academies Press, Washington, DC. USA.
22. Ottenstein, D. M., & Bartley, D. A. (1971). Separation of free acids C₂–C₅ in dilute aqueous solution column technology. Journal of Chromatographic Science, 9(11), 673-681. https://doi.org/10.1093/chromsci/9.11.673.
23. Pi, Z. K., Wu, Y. M., & Liu, J. X. (2005). Effect of pretreatment and pelletization on nutritive value of rice straw-based total mixed ration, and growth performance and meat quality of growing Boer goats fed on TMR. Small Ruminant Research, 56(1-3), 81-88. https://doi.org/10.1016/j.smallrumres.2004.02.010.
24. Rezazadeh Zavoshti, F., Asri Rezaei, S., Sioofy-Khojine, A. B., & Heidary, A. A. (2012). Correlation of zinc and copper values in the blood serum of Makuii sheep. Comparative Clinical Pathology, 21, 1263-1267. https://doi.org/10.1007/s00580-011-1276-6.
25. Soufi, B., Alijoo, Y. A., Khamisabadi, H., & Khoobbakht, Z. (2022). The effect of inorganic, organic and nano-zinc sources on growth performance, blood parameters and antioxidant activity of Sanjabi lambs. Journal of Ruminant Research, 9(4), 19-32. https://doi.org/10.22069/ejrr.2021.18983.1786.
26. Spears, J. W., Schlegel, P., Seal, M. C., & Lloyd, K. E. (2004). Bioavailability of zinc from zinc sulfate and different organic zinc sources and their effects on ruminal volatile fatty acid proportions. Livestock Production Science, 90(2-3), 211-217. https://doi.org/10.1016/j.livprodsci.2004.05.001.
27. Suttle, N. F. (2010) Mineral Nutrition of Livestock. 4^th CABI, Wallingford, Oxford shire, UK. pp 579.
28. Swain, P. S., Rao, S. B., Rajendran, D., Dominic, G., & Selvaraju, S. (2016). Nano zinc, an alternative to conventional zinc as animal feed supplement: A review. Animal Nutrition, 2(3), 134-141. https://doi.org/10.1016/j.aninu.2016.06.003.
29. Van Keulen, J. Y. B. A., & Young, B. A. (1977). Evaluation of acid-insoluble ash as a natural marker in ruminant digestibility studies. Journal of Animal Science, 44(2), 282-287. https://doi.org/10.2527/jas1977.442282x.
30. Van Soest, P. V., Robertson, J. B., & Lewis, B. A. (1991). Methods for dietary fiber, neutral detergent fiber, and nonstarch polysaccharides in relation to animal nutrition. Journal of Dairy Science, 74(10), 3583-3597. https://doi.org/10.3168/jds.S0022-0302(91)78551-2.
31. Wang, R. L., Liang, J. G., Lu, L., Zhang, L. Y., Li, S. F., & Luo, X. G. (2013). Effect of zinc source on performance, zinc status, immune response, and rumen fermentation of lactating cows. Biological Trace Element Research, 152, 16-24. https://doi.org/10.1007/s12011-012-9585-4.
32. Zhao, C. Y., Tan, S. X., Xiao, X. Y., Qiu, X. S., Pan, J. Q., & Tang, Z. X. (2014). Effects of dietary zinc oxide nanoparticles on growth performance and antioxidative status in broilers. Biological Trace Element Research, 160, 361-367. https://doi.org/10.1007/s12011-014-0052-2.