سنجش جداییگزینی فضایی-اقتصادی و ارتباط آن با ساختار فضایی شهر (مطالعۀ موردی: کلانشهر تهران) | ||
| جغرافیاوتوسعه ناحیه ای | ||
| مقاله 11، دوره 22، شماره 2 - شماره پیاپی 47، تابستان 1403، صفحه 293-320 اصل مقاله (1.34 M) | ||
| نوع مقاله: پژوهشی- مطالعه موردی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22067/jgrd.2024.88598.1444 | ||
| نویسندگان | ||
| صهبا گلچین فر1؛ خشایار کاشانی جو* 2؛ کیانوش ذاکرحقیقی3 | ||
| 1دانشجوی دکتری گروه شهرسازی، واحد شهر قدس، دانشگاه آزاداسلامی، تهران، ایران | ||
| 2استادیار گروه معماری ، واحد شهر قدس، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران | ||
| 3استاد گروه شهرسازی، واحد تهران جنوب، دانشگاه آزاداسلامی، تهران، ایران | ||
| چکیده | ||
| یکی از زمینههای بروز پدیدۀ جداییگزینی در سطح شهرها، تمایزهای اقتصادی است که در اثر تخصیص ناعادلانۀ منابع، فرصتها و خدمات شکل میگیرد. جداییگزینی شهری، مانعی بزرگ برای تحقق شهری فراگیر، منسجم و یکپارچه است. پیامدهای مرتبط با جداییگزینی فضایی نهتنها متوجه خانوادههای ضعیف میشود؛ بلکه همۀ شهروندان و ساختار فضایی شهرها را تحت تأثیر قرار خواهد داد. ازاینرو، مطالعۀ ارتباط بین جداییگزینی و ساختار فضایی شهر از اقداماتی است که باعث دستیابی به مدیریت شهری کارآمد و حکمروایی مطلوب شهری میشود. بنابراین، هدف اصلی این پژوهش، سنجش جداییگزینی فضایی-اقتصادی کلانشهر تهران است. پژوهش حاضر ازنظر هدف، کاربردی و ازنظر روش، توصیفی–تحلیلی است. نتایج پژوهش حاکی از شکلگیری الگوی متمرکز ساختار فضایی و جداشدگی متوسط تا شدید برخورداری از شاخصهای اقتصادی در مناطق شهر تهران است، بهنحویکه میزان Z-Score توزیع فضایی شاخصها بیشتر از مقدار 1.65 و میزان آنتروپی و جداشدگی فضایی شاخصها اغلب بیشتر از 0.6 است. همچنین، نتایج نشان میدهد که بیشترین میزان ضریب رگرسیونی بین آنتروپی جمعیت و توزیع فضایی شاخصهای اقتصادی مربوط به مناطق شمالی و مرکزی شهر تهران و کمترین میزان این ضریب مربوط به مناطق جنوب شرقی و جنوب شهر است و بین توزیع فضایی جمعیت و شاخصهای اقتصادی در کلانشهر تهران روندی شمالی–جنوبی و شرقی–غربی برقرار است که باعث نوعی جداییگزینی فضایی و تمرکزگرایی در دو محور مرکزی و شمالی شهر شده است. ازاینرو، ارزیابی روند جداییگزینی فضایی-اقتصادی کلانشهر تهران طی سالهای آتی و شناسایی سایر عوامل زمینهای دیگر که بهنوعی نقش بهسزایی در جداییگزینی اقتصادی این شهر دارند، بهعنوان راهبردهای کلیدی تبیین و تحلیل جداییگزینی فضایی کلانشهر تهران مطرح میشوند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| جداییگزینی اقتصادی؛ ساختار فضایی؛ کلانشهر تهران | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 517 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 611 |
||